هیچی مهم تر از این نیس که درباره ی خودمون چه احساسی داریم و چیجوری فکر می کنیم. داشتن دیدی مثبت نسبت به خودمون و اینکه کی هستیم و چیکار می کنیم و از پایه دوست داشتن خودمون یکی از مسائلیه که الان اگه نگوییم نایاب، خیلی کم یاب شده. البته واسه همه ما زمانا و موقعیتایی پیش میاد که اعتماد به نفس خود رو از دست میدیم و احساس خوبی نسبت به خودمون نداریم. اما هنگامی که عزت نفس پایین، به یک مسئله بلندمدت تبدیل می شه، می تونه آثار مخربی بر سلامت روانی و زندگی ما به جا بزاره. اما بنا به گفته «ماریا رابینسون»، «هیچکی نمیتونه به عقب برگردد و دوباره شروع کنه، اما همه می تونن از همین امروز شروع کنن و پایان تازه ای رقم بزنن.» پس ما می تونیم با ایجاد تغییراتی در نگاه و تصور خودمون، طوری عمل کنیم که آثار منفیِ به دلیل عزت نفس پایین رو تا حد ممکن کاهش دهیم. در این نوشته با چند روش واسه افزایش عزت نفس آشنا می شید.



عزت نفس، واقعا نظر ما درباره ی خودمونه. هنگامی که ما عزت نفس بالایی داریم، درباره ی خودمون و کلا درباره ی زندگی احساس مثبتی داریم و میتونیم با فراز و نشیبای زندگی بهتر دست و پنجه نرم کنیم.

اما هنگامی که عزت نفس پایینی داریم، خودمون و زندگی مون رو به شکلی منفی تر و انتقادی تر می بینیم. هم اینجور نسبت به حلِ رقابتایی که زندگی پیشِ روی مون قرار می ده، احساس توانمندیِ کمتری می کنیم.

چه عواملی باعث پایین اومدن عزت نفس می شه؟

عزت نفس پایین بیشتر از کودکی شروع می شه. معلمان، دوستان، خواهرها و برادرها، والدین و حتی رسانه ها پیامای خیلی به ما منتقل می کنن، هم مثبت و هم منفی. اما به دلایلی، پیامی که به ما القا می کنه که «تو به اندازه کافی خوب نیستی» ماندگارتره.

ممکنه این موضوع رو تجربه کرده باشین که برآورده کردن انتظاراتِ بقیه از خودتون یا حتی انتظاراتِ خودتون از خودتون خیلی سخته.

استرس و رخدادهای سخت زندگی، مثل مریضیای سخت و شدید یا از دست دادن عزیزان، ممکنه اثری منفی بر عزت نفس آدم داشته باشه. شخصیت هم ممکن در این موضوع نقش داشته باشه. بعضی افراد به منفی اندیشیدن تمایل بیشتری دارن و بعضی دیگر معیارهایی خیلی بالا و تقریبا دست نیافتی واسه خودشون در نظر می گیرن.



عزت نفس پایین چه تاثیری روی ما داره؟

مشکلی که تفکرِ «من خوب نیستم» به وجود میاره اینه که با اینجور ذهنیتی، شروع به بروز رفتارهایی می کنیم که بیان کننده درستی اون باشن. «کریس ویلیامز» (Chris Williams)، استاد روان شناسیِ اجتماعی در دانشگاه گِلَسگو (University of Glasgow)، می گه: «عزت نفس پایین، بیشتر رفتارهای افراد رو طوری تغییر می ده که این موضوع رو تایید می کنه که اون فرد توانایی انجام کارا رو نداره یا فرد خیلی خوبی نیس.»

اگه عزت نفس یا اعتماد به نفس پایینی داشته باشین، ممکنه از قرار گرفتن در موقعیتای اجتماعی دوری کنین، از امتحان کردن چیزای تازه خودداری کنین و از رویارویی با مسائل رقابت برانگیز دوری کنین.

مطلب مرتبط :   زنان، زیبایی، جسم، زن، آرایش، جراحی

دکتر ویلیامز می گه: «خودداری از رقابتا و موقعیتای سخت، در کوتاه مدت، احساس امنیت خیلی بیشتری به شما می ده. اما در بلندمدت، این دوری گزینی می تونه به ضررتون تموم شه، چون تردیدها و ترسای مخفی تون رو تقویت می کنه. این کار قانون بی فایده ای رو به شما آموزش می ده که تنها راه برابری با مسائل، خودداری از آنهاه.»

زندگی کردن با عزت نفس پایین به سلامت روانی شما آسیب می زنه و باعث مشکلاتی مثل افسردگی و استرس می شه. حتی ممکنه عادات زیان باری مثل سیگار کشیدن یا اعتیاد به الکل پیدا کنین و به عنوان راهی واسه برابری با مسائل از اونا استفاده کنین.



چه جوری عزت نفس بالایی داشته باشیم؟

واسه تقویت عزت نفس، باید باورهای منفی ای رو که نسبت به خودتون دارین، شناسایی کنین و اونا رو به رقابت بکشین.

دکتر ویلیامز می گه: «شما باید باورهای تون رو بررسی کنین و ببینین که چیجوری اونا رو کسب کردین و چرا به اونا باور دارین. اون وقت به طور فعال شروع کنین به جمع آوری و نوشتن دلایلی که اونا رو نقض می کنه.»

شناسایی اندیشه های منفی ای رو که درباره ی خودتون دارین، یاد بگیرین. مثلا، ممکنه به خودتون بگید که واسه خواسته یک شغل جدید، «زیادی احمق» هستین یا اینکه «هیچکی به شما اهمیت نمی ده». دکتر ویلیامز پیشنهاد می ده که این افکار منفی رو شناسایی کنین و اونا رو روی یک تکه کاغذ یا یک دفتر خاطرات یادداشت کنین و از خودتون بپرسید که سر و کله ی این افکار منفی از چه زمانی پیدا شده.

بعد، شروع به یادداشت کردن دلایلی کنین که این باورهای منفی رو به رقابت میکشن. «من در حل جدول کلمات متقاطع مهارت زیادی دارم.» یا «خواهرم هفته ای یک بار تلفن می زنه تا با هم حرف بزنیم.» بقیه چیزای مثبتی رو که درباره ی خودتون میدونید، بنویسین. مثلا «من آدم باملاحظه ای هستم» یا «آشپزی من عالیه» یا «بقیه به من اعتماد دارن». حرفای خوبی رو که بقیه درباره تون میزنن، هم بنویسین.

هدف تون این باشه که دستِ کم پنج مورد در فهرست تون یادداشت کنین و به طور منظم موارد دیگر رو به اون اضافه کنین. بعد این فهرست رو جایی بذارین که بتونین اونو ببینین. با این کار می تونین به یاد بیارین که چقدر خوبید!

دکتر ویلیامز می گه: «این کار واسه اینه که به افراد کمک کنه تا فهمیده باشن که مثل هرکی دیگری، در کنار نقاط ضعف، نقاط قوت هم دارن و اینکه شروع به تشخیص این نقاط قوت در خودشون کنن.»

اون می گه: «ممکنه اعتماد به نفس پایین شما در زمان حال، به خاطر اتفاقاتی باشه که در زمان کودکی و نوجوانی تون رخ دادن. اما در هر سنی که باشین می تونین رشد کنین و راه های جدیدی واسه شناخت خودتون پیدا کنین.»



بقیه روش ها واسه تقویت عزت نفس

مواردی رو که در اونا مهارت دارین، پیدا کنین

همه ما آخرش در موضوعی علم یا مهارت داریم. حالا این موضوع می تونه آشپزی باشه یا خوانندگی یا حل جدول و معما یا حتی توانایی دوست شدن با بقیه. همه ما دوست داریم کارایی رو که در اونا مهارت داریم، انجام بدیم تا حال و حوصله مون سر جا بیاد.

مطلب مرتبط :   حقوق، پلیس، کیفری، مأموران، عدالت، حکومت



روابط مثبت بسازین

اگه افرادی رو می شناسین که بودن با اونا حال تون رو میگیره و باعث می شه حس بدی پیدا کنین، سعی کنین زمان کمتری رو در کنارشان بگذرونین یا حتی به شون بگید که درباره ی حرفا یا رفتارهای شون چه احساسی دارین. به دنبال روابطی باشین که در اونا طرف مقابل تون، فرد مثبت اندیشیه و شما رو تشویق و تشویق می کنه.



با خودتون مهربون باشین

دکتر ویلیامز می گه: «با خودتون مهربون باشین. این یعنی در زمانایی که احساس می کنین رفتاری خودمنتقدانه در پیش گرفتین، با خودتون مهربون و ملایم باشین. به این فکر کنین که در اینجور موقعیتی با دوستان تون چیجوری رفتار می کردین. چون ما بیشتر به بقیه پیشنهادای خیلی بهتری می کنیم تا به خودمون.»



جسور و قاطع باشین

قاطع بودن به این معناه که به نظرات و نیازای بقیه احترام بذارین و از اونا هم همین توقع رو داشته باشین.

یکی از راه های این کار اینه که به رفتار افرادی که قاطعانه عمل میکنن، نگاه کنین و کارهای اونا رو تکرار کنین. دکتر ویلیامز می گه: «این کار معنیش این نیس که به چیزی که نیستین، خودنمایی کنین. بلکه به این معناست که اشارات و نکاتی رو از افرادی که تشویق شون می کنین، یاد بگیرین و اجازه بدین که خود واقعی تون ظاهر شه. فایده ای نداره که یک باره بگید «من می خوام «کریس هوی» (Chris Hoy)، قهرمون جهانی دوچرخه سواری، باشم، اما شاید بتونین دوچرخه تون رو از انباری بیرون بیارین و بعد از خیلی وقت دوباره کمی دوچرخه سواری کنین.»

نه گفتن رو یاد بگیرین

افرادی با عزت نفس پایین بیشتر احساس می کنن که مجبورند همیشه به بقیه بگن «بله»، حتی وقتایی که واقعا تمایلی به این کار ندارن. خطرات این کار اینه که می تونه شما رو به فردی تحت فشار، بی میل، خشمگین و افسرده تبدیل کنه.

«در بیشتر مواقع، نه گفتن مشکلی در روابط تون ایجاد نمی کنه. انجام روش «تکرار مکررات» شاید کمک کننده باشه. نه گفتن رو به روشای جورواجور تکرار کنین تا جایی که بقیه پیام تون رو دریافت کنن.»



خودتون رو به رقابت بکشین

همه ما بعضی وقتا در انجام بعضی کارا عصبی می شیم یا می ترسیم. افراد دارای عزت نفس بالا اجازه نمی دن که احساسات شون اونا رو از انجام کارهای تازه یا رقابت برانگیز منصرف کنه. واسه خودتون هدفی تعریف کنین، مثل رفتن به یک کلاس ورزشی یا شرکت در یک مناسبت اجتماعی. رسیدن به اهداف تون موجب تقویت عزت نفس تون می شه.

اگه این کارا جواب ندادن چه کنیم؟

شاید حس می کنین واسه نگاه کردن به خودتون با دیدی مثبت تر، نیاز به کمک دارین. صحبت درمانی، مثل مشاوره یا رفتاردرمانی ِ شناختی می تونن کمک تون کنن. دکتر عمومی تون می تونه انواع مختلف این درمانا رو واسه تون توضیح بده و بگه که کدوم یک در محدوده سکونت شما در دسترس تون هستن.

برگرفته از: nhs.uk


10000تومان


5000تومان


دیدگاهتان را بنویسید