سرویس دهی به شناورها<br />جدول ‏2 8: مشخصات کلی و ظرفیت بندر بوشهر
اسکله ظرفیت پذیرش کالا (میلیون تن) عمق آبخور (متر)
تعداد (پست) کاربری طول (متر)
15 عمومی، کانتینری، فله مایع و نفتی 2230 8 5/10-4

بندر نوشهر
بندر نوشهر واقع در استان مازندران و سواحل دریای خزر می‌باشد. این بندر طی سال‌های 1318-1309 توسط دو شرکت هلندی و بلژیکی احداث و در سال 1319 با ورود نخستین کشتی تجاری حامل قطعات و ماشین‌آلات کارخانه ذوب آهن کرج راه اندازی گردید. بندر نوشهر با مساحت 22 هکتار در حال حاضر دارای 10 پست اسکله تجاری و خدماتی می‌باشد که بطورمتوسط سالانه 500 فروند کشتی در این بندر تردد می‌کنند. (سازمان بنادر و دریانوردی, 1390)
بندر نوشهر با آبخور 5/5 متر بیشترین آبخور را در بین بنادر شمالی کشور داراست و با توجه به بازسازی و توسعه اسکله‌های آن در آینده نزدیک به آبخور 5/6 متر دست خواهد یافت که این امر امکان ورود کشتی‌هایی با ظرفیت بالاتر را فراهم می‌نماید. با تصویب مجلس شورای اسلامی از اردیبهشت ماه 1390 بندر نوشهر به منطقه ویژه اقتصادی تبدیل و امکان بهره‌مندی تجار و سرمایه گذاران بخش خصوصی از مزایا و تسهیلات ناشی از قانون مناطق ویژه اقتصادی فراهم گردید. از مزایا و قابلیت‌های این بندر می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
ارزان‌ترین راه مواصلاتی به آسیای میانه و قرار گرفتن در مسیر اصلی آزاد راه تهران – شمال
دسترسی آسان به بازار مصرف 300 میلیون نفری کشورهای CIS و اروپای شرقی
نزدیک‌ترین بندر تجاری کشور به پایتخت و مراکز عمده تجاری – صنعتی
اسکله نفتی اختصاصی و اتصال آن به مخازن شهر چالوس و بهره‌مندی از انبارها و تأسیسات اختصاصی صادرات و ترانزیت کالا
جدول ‏2 9: مشخصات کلی و ظرفیت بندر نوشهر
اسکله ظرفیت پذیرش کالا (میلیون تن) عمق آبخور (متر)
تعداد (پست) کاربری طول (متر)
10 چندمنظوره 1435 9/1 5/6-5/5

بندر امیرآباد
بنادر و دریانوردی و منطقه ویژه اقتصادی امیرآباد در شرق استان مازندران و فاصله 51 کیلومتری مرکز استان قرار دارد، عملیات ساختمانی این بندر از سال 1375 آغاز گردید و در سال 1376 با توجه به موقعیت ممتاز و استعدادهای بالقوه از سوی شورای عالی مناطق آزاد به‌عنوان منطقه ویژه معرفی گردید، ظرفیت‌های عملیاتی این بندر در فاز اول 5/6 میلیون تن بوده و برای فاز نهایی با ظرفیت 18 میلیون تن طراحی شده است. این بندر دارای مساحتی در حدود 1060 هکتار می‌باشد که مساحت کل انبار آن 120 هزار متر مربع می‌باشد. از مزایا و قابلیت‌های این بندر به‌طور مختصر به شرح زیر می‌باشد:
متصل به شبکه ریلی کشور و ارتباط با بنادر جنوبی از طریق راه آهن و برخورداری از اسکله رو – رو راه آهن و اسکله رو – رو کامیون جهت ترانزیت و حمل یکسره کالا با استفاده از اصول حمل‌ونقل مدرن چندوجهی
اتصال به بنادر شهید رجایی و امام خمینی از طریق شبکه ریلی
بهره‌مندی از تجهیزات پیشرفته تخلیه و بارگیری کانتینر
نزدیکی با صنایع کشتی سازی صدرا و بندر نفتی نکا
جدول ‏2 10: مشخصات کلی و ظرفیت بندر امیر آباد
اسکله ظرفیت پذیرش کالا (میلیون تن) عمق آبخور (متر)
تعداد (پست) کاربری طول (متر)
9 غلات، چندمنظوره 1518 3 6-5/4

بندر خرمشهر
در شمال غربی خلیج فارس و در جنوب غربی جمهوری اسلامی ایران و در همسایگی جنوب شرقی کشور عراق (مرز زمینی شلمچه) در محل تلاقی رودخانه‌های اروندرود و کارون در استان خوزستان واقع شده است.
این بندر سابقه طولانی در امر تجارت دریایی داشته و ساخت و بهره برداری از اسکله‌های ویژه پذیرش کشتی‌های اقیانوس پیما در بندر خرمشهر در سال‌های آغازین 1300 شمسی شروع شده و در زمان جنگ جهانی دوم و پس از آن به اوج خود رسیده است، به‌طوری که در سال‌های قبل از انقلاب اسلامی بندر خرمشهر با داشتن تعداد 20 اسکله یکی از بزرگ‌ترین بنادر کشور به‌حساب می‌آمد. مساحت این بندر در حدود 230 هکتار می‌باشد که مساحت کل انبار این بندر 48 هزار متر مربع است. از مزایا و قابلیت‌های این بندر به‌طور مختصر به شرح زیر می‌باشد:
دارای خطوط منظم فیدری از امارات متحده عربی و امکان حمل کانتینر از کلیه نقاط دنیا به این بندر
اتصال به خطوط ریلی راه آهن و باصرفه‌ترین راه ترانزیتی کشور
دارای اسکله اختصاصی جهت پهلو دهی کشتی‌های رو – رو
برخورداری از مزیت‌ها و امکانات لازم جهت استقرار مراکز لجستیک توسعه حوزه‌های نفتی دریایی
مناسب‌ترین بندر برای ترانزیت زمینی و دریایی کالا به کشور عراق

مطلب مرتبط :   رواقیان، فلوطین، مبدأ، رواقی، جسم، جوهر

جدول ‏2 11: مشخصات کلی و ظرفیت بندر خرمشهر
اسکله ظرفیت پذیرش کالا (میلیون تن) عمق آبخور (متر)
تعداد (پست) کاربری طول (متر)
6 کانتینری 860 6/2 9-4
2 مسافری 100
10 عمومی 1826
1 رو – رو 260

بندر شهید باهنر
بندر شهید باهنر از بنادر قدیمی استان و جزء 8 بندر فعال ایران به شمار می‌رود. در سال 1334 در بررسی محل مناسب برای ایجاد اسکله جدید بندرعباس (بندر شهید باهنر فعلی) کارشناسان خور چلو در منطقه سورو با توجه به عوامل طبیعی و تاریخی، محلی مناسب برای اولین اسکله مدرن بندرعباس در نظر گرفتند و در آبان ماه سال 1346 ساخت بنای اسکله سورو (بندر شهید باهنر فعلی) آغاز گردید. این اسکله تا مدتی بنام اسکله سورو یا اسکله جدید خوانده می شود. بعد از انقلاب شکوهمند اسلامی این بندر به نام بندر شهید باهنر تغییر نام داد.
این بندر از فعال‌ترین و بزرگ‌ترین بنادر تجاری کشور بعد از خرمشهر در دهه 50 و 60 بوده و فعالیت سالیانه آن به 8 میلیون تن می‌رسید. بندر شهید باهنر در جنوب ایران و در شمال خلیج فارس و در مختصات 56 درجه و 12 دقیقه طول شرقی و 27 درجه و 9 دقیقه عرض شمالی قرار گرفته است.
موقعیت ممتـاز جغرافیایی در دسترسی به آب‌های آزاد جهان از طریق خلیج فارس، اتصـال به شبکه راه‌های بین‌المللی، نزدیکی به مناطق آزاد قشم و کیش و بنادر تجاری خلیج فارس این بندر را به پایگاهی استراتژیک و منحصر به فرد پس از مجتمع بندری شهید رجایی در منطقه تبدیل نموده است. از لحـاظ موقعیت دریایی، این بندر در پناه جزیره قشم قرار گرفته و از تأثیر امواج بلند دریای عمان و خلیج فارس مصون می‌باشد. بندر شهید باهنر سومین بندر صادراتی کشور است که در امور صادرات کالای غیرنفتی و حمل‌ونقل کالا و حمل‌ونقل مسافربری جایگاه ویژه‌ای دارد. ویژگی خاص این بندر، برخورداری از آبخور 10.2 متر در زمان جذر کامل است که پس از بنادر امام (ره) و شهید رجایی بالاترین آبخور را در بین بنادر کشور دارا است. این بندر در گذشته نه چندان دور تنها بندر اصلی بندرعباس بوده و به لحاظ این که در محدوده شهر بندرعباس قرار دارد، همه روزه پذیرای تعداد زیادی گردشـگر و مسـافر بوده و حجم قابـل توجهی از تجـارت بندرعباس وابسته به فعالیت این بندر می‌باشد و نقش بسزایی در رونق اقتصادی منطقه دارد.

جدول ‏2 12: مشخصات کلی و ظرفیت بندر شهید باهنر
اسکله ظرفیت پذیرش کالا (میلیون تن) عمق آبخور (متر)
تعداد (پست) کاربری طول (متر)
5 فله و عمومی 860 5/2 10-7
2 باری و مسافری 40
1 مسافری 20
2 نفتی 235
1 در اختیار شیلات 172

بندر چابهار
بندر چابهار به‌عنوان یکی از بنادر مهم در جنوب ایران و در بخش شمالی دریای عمان قرار گرفته است. این بندر به علت موقعیت استراتژیک و دستیابی به آب‌های آزاد بین‌المللی جایگاه ویژه‌ای در مبادلات ایران با سایر کشورهای منطقه دارد. بندر مورد بحث دارای مساحتی در حدود 270 هکتار می‌باشد که مساحت کل انبار 24.5 هزار متر مربع می‌باشد.
از سوی دیگر این بندر به علت نزدیکی به کشورهایی نظیر افغانستان، پاکستان و آسیای میانه، در آینده‌ای نزدیک بااتصال به شبکه ریلی کشور اهمیت ویژه‌ای در ترانزیت کالا به این کشورها خواهد داشت. همچنین این بندر به‌عنوان تنها بندر اقیانوسی ایران، یکی از نقاط کلیدی در حاشیه خلیج فارس و دریای عمان بوده و در کریدور شمال – جنوب نقش مهمی ایجاد خواهد کرد. ضمناً این بندر در مسیر ترانزیتی شرق – غرب قرار گرفته و فوریت‌های مختلف اقتصادی و جغرافیایی در زمینه ترانزیت و ترانشیپ می‌باشد. بندر چابهار که در جنوب استان سیستان و بلوچستان واقع شده، به دلیل استقرار در کنار دریای عمان از دیر باز کانون داد و ستد و تجارت و دریانوردی بوده است. از مزایا و قابلیت‌های این بندر به‌طور مختصر به شرح زیر می‌باشد:
بهره‌مندی از بهترین موقعیت استراتژیکی جهت ترانشیپ و ترانزیت کالاهای بنادر حوزه خلیج فارس به افغانستان و آسیای میانه
پایین بودن تعرفه وارد بر کالاهای غیر کانتینری نسبت به سایر بنادر کشور
بهره گیری از تجهیزات پیشرفته بندری جهت تخلیه و بارگیری کالا و توانایی پذیرش کشتی‌هایی با ظرفیت 45 هزار تن

جدول ‏2 13: مشخصات کلی و ظرفیت بندر چابهار
اسکله ظرفیت پذیرش کالا (میلیون تن) عمق آبخور (متر)
تعداد (پست) کاربری طول (متر)
3 چند منظوره (شهید بهشتی) 563 3/3 11-8
1 عمومی 150
1 نفتی 150
1 چند منظوره (شهید کلانتری) 225 12-4
3 عمومی 360
1 در اختیار دریابانی 120

مطلب مرتبط :   عقلانی، باورهای، منظر، ادیان، دینی، صدق

بندر انزلی
بندر انزلی بزرگ‌ترین و فعال‌ترین بندر حاشیه جنوبی دریای خزر است که مجهز به امکانات مدرن تخلیه و بارگیری می‌باشد. این بندر دارای رتبه سوم بین بنادر کشور بعد از امام خمینی و بندر شهید رجایی از لحاظ تناژ تخلیه و بارگیری می‌باشد. واقع شدن این بندر در محدوده منطقه آزاد و فراهم نمودن تسهیلات و امکانات ویژه برای صاحبان کالا، تجار و سرمایه گذاران را فراهم می‌کند. بندر انزلی در مجاورت بنادر آستراخان و لاگان در روسیه، ترکمن باشی در ترکمنستان، اکتائو در قزاقستان و باکو در آذربایجان نیز می‌باشد. مساحت کل این بندر در حدود 69 هکتار می‌باشد که مساحت کل انبار این بندر 35 هزار متر مربع می‌باشد. از مزایا و قابلیت‌های این بندر به‌طور مختصر به شرح زیر می‌باشد:
قرار گرفتن در مسیر کریدور بین‌المللی شمال – جنوب و نزدیکی به بنادر اروپایی
دستیابی سریع و آسان مراکز داخلی به مواد اولیه و تحویل کالا در حداقل زمان
دسترسی به معادن سرب، روی، آهن و مراکز صنعتی
بهره برداری از تجهیزات پیشرفته در امر تخلیه و بارگیری کالا
برخورداری از مزایا و تسهیلات قانونی منطقه آزاد تجاری _ صنعتی انزلی
امکان سواپ نفت و گاز دریای خزر
جدول ‏2 14: مشخصات کلی و ظرفیت بندر انزلی
اسکله ظرفیت پذیرش کالا (میلیون تن) عمق آبخور (متر)
تعداد (پست) کاربری طول (متر)
9 عمومی و کانتینری 1397 5/8 6-5/5
1 نفتی 183

بندر خارگ
اداره بندر و دریانوردی خارگ یکی از ادارات تابعه اداره کل بنادر و دریانوردی استان بوشهر می‌باشد که از چند دهه قبل با استقرار در جزیره خارک به شناورهای ورودی خدمات لازم را ارائه نموده است با توجه به آئین نامه سازمان بنادر و دریانوردی (وظایف و اختیارات) وظایف متنوع و متعددی را عهده دار می‌باشد که مهم‌ترین آن‌ها به شرح زیر می‌باشد.
– انجام تشریفات ورود و خروج شناورها و ارائه خدمات به کشتی‌ها و نمایندگی‌های کشتیرانی
– مقابله با آلودگی نفتی
– انجام عملیات تجسس و نجات و کمک رسانی به شناورهای سانحه دیده
– کنترل و بازرسی فنی و ایمنی شناورهای ورودی به خارک جهت اطمینان از قابلیت دریانوردی آن‌ها
– اداره و برقرار نمودن علائم و وسایل روشنایی در محدوده آب‌های جزیره خارگ

10- بندر لنگه
بندرلنگه جنوبی‌ترین مرز ساحل خشکی خلیج فارس است از این رو این بندر کمترین فاصله را با سایر کشورها و بنادر حاشیه جنوب خلیج فارس دارد. اتصال از سه جهت به شبکه جاده‌ای کشور، موقعیت مناسب قرارگیری بندر به لحاظ جغرافیایی، نزدیکی به تنگه هرمز و آب‌های بین‌المللی، وضعیت مساعد شرایط حوضچه بندر، ارتباطات قوی ساکنان با اتباع کشورهای حاشیه خلیج فارس و فاصله کوتاه بندر تا کشورهای مذکور بندر را از لحاظ ارتباطات دریایی در جایگاه ویژه‌ای قرار داده است. مساحت کل محوطه‌های بندرلنگه تا سال 1381 در حدود 10 هکتار بوده اما در سال‌های اخیر به 27 هکتار ارتقاء پیدا نموده است. بندر لنگه دارای دو اسکله چند منظوره با مجموع طول 444 متر و یک اسکله رورو با طول 20 متر می‌باشد که طول اسکله غربی 234 متر و عرض آن 30 متر و آبخور 5/5 متر ظرفیت 3000 تن را در خود جای داده است همچنین طول و عرض اسکله شرقی 210 و 30 متر و آبخور 5/5 و ظرفیت 3000 تن و اسکله رورو با طول و عرض 20 و 24 و عمق 5/5 متر و ظرفیت 3000 تن آماده خدمات رسانی می‌باشد. از مزایا و قابلیت‌های این بندر به‌طور مختصر به شرح زیر می‌باشد:
انجام امور مربوط به صادرات و واردات کالا با استقرار سیستم پنجره واحد تجاری در کمترین زمان ممکن
نزدیکی به مهم‌ترین بندر کشور (بندر شهید رجایی) جهت ترانزیت و ترانشیپ کالا
نزدیکی به سایت منطقه ویژه معادن انرژی پارسیان
کنترل ترافیک دریایی و هدایت کشتی‌ها از طریق برج مراقبت و سیستم VTS

جدول ‏2 15: مشخصات کلی و ظرفیت بندر لنگه
اسکله ظرفیت پذیرش کالا (میلیون تن) عمق آبخور (متر)
تعداد (پست) کاربری طول (متر)
2 چندمنظوره 480 5/1 5/5
1 رو – رو 20

بندر نکا
بندر نکاء از سال 1374 با پهلوگیری اولین کشتی در اسکله شرکت کشتی سازی صدرا شروع به