عکس العمل های غیر انسانی و غیر اسلامی روی ندهد.
ما در تاریخ می بینیم که بنی امیه لعن را تاسیس کرده و بنیان نهاد و بر منابر امام علی را لعن می کردند و طبیعی است که این کارها اثری در دل ها گذاشت و چه بسا این آثار لعن و دشنام در روایات شیعه، آثار همین لعن و دشنام امام علی از سوی بنی امیه بوده باشد ولی ما نه به چنین افعالی اجازه می دهیم و نه عکس العمل در برابر این افعال.
کسی که می خواهد بر اساس قرآن و سنت رسول خدا، در راستای مصالح اسلام حرکت کند باید بر اساس و منطق قرآنی گفتگوی صحیح را در پیش بگیرد و آرا و شخصیت دیگران را محترم بشمارد یعنی هرآنچه که در نزد دیگری محترم است ما هم باید به دیده احترام بنگریم و به صورت کلی احترام اهل سنت واجب است.
شاکر: فعالیت های سلفی ها نقطه مقابل فعالیت تقریبی است. حضرتعالی فعالیت های وهابیت و سلفی ها را در لبنان چگونه ارزیابی می کنید؟ و آیا فعالیت های ایشان به وحدت اسلامی آسیب می رساند؟
شیخ محمد یزبک: طبیعی است که سلفی ها هم مختلف هستند و برخی از آنها مردم را به اسلام دعوت می کنند ولی برخی دیگر مردم را به غیر از اسلام دعوت می کنند و غیر از خودشان را غیر مسلمان معرفی می کنند در حالی که تکفیر مسلمان در اسلام جایگاهی ندارد و امور سیاسی در این امر داخل شده است و در لبنان این گونه فعالیت ها وجود نداشته است؛ یعنی شیعه و سنی با همدیگر زندگی مسالمت آمیزی داشتند و از احدی از اهل سنت یا شیعه تکفیری نشنیده بودیم و در مراسمات دینی و مذهبی یکدیگر شرکت می کردیم و می کنیم ولی با ورود سلفی ها و وهابی ها به لبنان، در صدد جدایی بین مسلمانان هستند و نه جدایی بین شیعه و سنی بلکه در بین خود اهل سنت هم دوگانگی و تفرقه می افکنند و این خطری است که متوجه اصل اسلام است.
شاکر: جمهوری اسلامی ایران از منادیان وحدت اسلامی در جهان اسلام است و بسیاری از علما و اندیشمندان به این نکته اذعان دارند، به نظر حضرتعالی، جمهوری اسلامی ایران چگونه در وحدت اسلامی و تقریب مذاهب اسلامی در لبنان تاثیر گذاری می کند؟
شیخ محمد یزبک: جمهوری اسلامی ایران وضعیت خاصی دارد، و چون دارای یک نظام و کیان بزرگ و مستقلی است از هیچ تلاشی برای ایجاد وحدت اسلامی دریغ نمی کند. جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر قضیه فلسطین که بارزترین نقطه مشترک مسلمانان است بر وحدت مسلمانان اهمیت داده و تأکید خاصی می کند و مسأله فلسطین و یاری مسلمانان فلسطین، برای جمهوری اسلامی ایران اهمیت دارد و مشکلات مسلمانان فلسطین را مشکلات خود می داند؛ معنایش این است که وحدت اسلامی برای جمهوری اسلامی ایران اهمیت دارد و بر وحدت اسلامی تمرکز کرده است مثلا سفارت اسرائیل در تهران بعد از پیروزی به سفارت فلسطین تبدیل شده است و این دعوت عملی به وحدت اسلامی است و جمهوری اسلامی ایران خواهان سیطره و استیلا بر احدی نیست بلکه جمهوری اسلامی دنبال این است که مسلمانان متحد باشند و تفاهم داشته باشند و اندیشه وحدت و تقریب را در جهان اسلام گسترش دهند چرا که تفاهم و گفتگوی سالم بین مسلمانان برای جهان اسلام مفید است ولی دشمنان جمهوری اسلامی ایران گمان می کنند که ایران در قالب مباحث وحدت و تقریب مذاهب اسلامی به دنبال تحکم و زورگویی به مسلمانان و کشورهای اسلامی عربی است یا اینکه به دنبال انتشار فکر شیعی است در حالی که این چنین نیست. جمهوری اسلامی ایران با مطرح کردن مباحث تقریبی و وحدت اسلامی به دنبال اتحاد مسلمانان جهان بوده و آرمان ایران وحدت امت اسلام می باشد.
در اندیشه دینی جمهوری اسلامی ایران، شیعیان دور از اهل سنت نیستند و اهل سنت دور از شیعیان نیستند که این همان اندیشه اسلام ناب است ولی دشمنان اسلام که به دنبال اغراض سیاسی و سیطره بر منطقه می باشند هیچ گاه نمی پذیرند که مسلمانان با هم وحدت داشته باشند.
شاکر: برخی از علمای شیعه با عنوان تحقیقات علمی و تاریخی اختلاف های تاریخی را نبش می کنند و چه بسا موانعی بر سر راه وحدت ایجاد می کنند. آیا شما در لبنان که مدافع وحدت اسلامی و تقریب مذاهب اسلامی هستید، موانع و مشکلاتی از سوی برخی شیعیان و علمای شیعی دارید؟ یعنی آیا گروه ها و احزاب شیعی در لبنان بر علیه وحدت اسلامی فعالیت دارند؟
شیخ محمد یزبک: طبیعی است که تعصبات مذهبی در شیعه و سنی وجود داشته باشد و چنان که از اهل سنت کسانی هستند که بر علیه تقریب مذاهب اسلامی فعالیت دارند، شیعیانی هم هستند که چنین فعالیت هایی را دارند و این گونه تندروی ها در بستر تعصبات مذهبی به وجود می آید و این گونه فعالیت ها و افراد نیاز به ارشاد و توجیه و راهنمایی دارند.
شاکر: آیا پیشنهاد و راهکاری برای تقویت وحدت اسلامی و تعالی تقریب مذاهب اسلامی در لبنان دارید؟
شیخ محمد یزبک: ما ابتدا از جمهوری اسلامی ایران که حافظ اسلام اصیل محمدی است تشکر و قدردانی می کنیم که فعالیت های وحدت آمیز را در لبنان ادامه داده است و مسلمانان را اعم از شیعه و سنی در خلال دارالتقریب و مرکز تجمع علمای مسلمین، جمع نموده است که علما و اندیشمندان شیعه و سنی را یاری نموده است و بین هیچ مسلمانی فرق نگذاشته است که بسیار مهم می باشد و این شایسته تقدیر است و بسیاری از علمای شیعه و سنی از جمهوری اسلامی ایران در وحدت امت اسلام تشکر کرده اند.
جمهوری اسلامی ایران که مقابل استکبار و دشمنان اسلام ایستاده است باید تقدیت شود و بر تمام مسلمانان واجب است که این حکومت اسلامی را حمایت کنند.

مطلب مرتبط :   ذهنیت، می‌شود.، خاص‌گرایی، پرسش‌شونده، شبکه‌ای، جهت‌گیری

1-5- شیخ نعیم قاسم
شیخ نعیم قاسم در سال 1953م در جنوب لبنان متولد شد. ایشان دارای مدرک شیمی از دانشگاه لبنان است و شش سال سابقه تدریس شیمی در دبیرستان را در کارنامه خود دارد. وی هم زمان با تحصیل دانشگاهی در حوزه علمیه نیز تا سطوح عالی تحصیل کرده است. ایشان در تاسیس جنبش محرومان، همکاری موثری با امام موسی صدر داشته و در سال 1982م در تاسیس حزب الله شرکت داشت و از سال 1991م میلادی به مدت هفت دوره ی متوالی جانشین دبیر کل حزب الله انتخاب شده است. ایشان علاوه بر مصاحبه های رسانه ای و حضور در کنفرانس های بین المللی، تالیفات زیادی در زمینه اخلاق و دینداری دارند.
این گفتگو در 1 فروردین 1392 در ساختمان نواب حزب الله بیروت- لبنان با شیخ نعیم قاسم انجام شده است.
شاکر: بسم الله الرحمن الرحیم، سلام و ادب خدمت شیخ نعیم قاسم؛ وحدت اسلامی و تقریب مذاهب اسلامی از دیدگاه حزب الله چه تعریف و اهمیتی دارد؟
شیخ نعیم قاسم: بسم الله الرحمن الرحیم، وحدت اسلامی نص قرآنی است، خداوند متعال می فرماید: إِنَّ هذِهِ أُمَّتُکُمْ أُمَّهً واحِدَهً وَ أَنَا رَبُّکُمْ فَاعْبُدُونِ (انبیاء92) و می فرماید: وَ اعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمیعاً وَ لا تَفَرَّقُوا (آل عمران 103). ما وحدت اسلامی را دینداری می دانیم و وحدت اسلامی فقط حفظ ظواهر و مسأله سیاسی نیست بلکه وحدت اسلامی راهی است که مسلمانان باید در آن قدم بگذارند ولی باید دقت داشت که ما وحدت و تقریب مذاهب را ذوب شدن مذاهب در چارچوب مذهب واحدی نمی دانیم بلکه معتقد به وحدت هستیم با حفظ خصوصیات هر مذهب که به اقتضای اجتهادات هر مذهب شکل گرفته است و نمی توان در مقابل این اجتهادها ایستاد و آنها را نادرست پنداشت. به همین جهت ما دعوت به وحدتی می کنیم که عملی باشد و به خصوصیات هر مذهب تعرضی نشود و لکن راجع به قضایایی که به امت اسلامی مربوط می شود، گفتگو شود که یا به جهت دوستی و معاهده فی مابین باشد و یا به جهت مواجهه با دشمنان و در رأس آن اسرائیل و آمریکا باشد و یا در راستای قضایایی باشد که همه امت اسلامی را شامل می شود مثل مبارزه با فساد و آماده سازی جامعه برای تربیت صالح و رشد و بالندگی مسلمانان.
این نظر حزب الله است درباره وحدت اسلامی، و این وحدت علمی و سیاسی است که به خصوصیات مذاهب تعرضی ندارد و در مذاهب اسلامی مساله خاصی می ماند که باید در چهارچوب علمی بحث شود که به نتیجه رسیدن یا نرسیدن نیاز به تفصیل دارد.
حزب الله لبنان برای رسیدن به وحدت اسلامی در تلاش است و این تلاش ها ابتدا در احیای مراسمات اسلامی و دینی که در بین شیعه و سنی عمومیت دارد، صورت می گیرد به صورتی که امت اسلامی را حول یک مساله جمع کند و ایجاد الفت و مهر در بین اتباع مذاهب بکند مثل مراسماتی که در ولادت رسول اکرم در لبنان احیا شد در این مراسمات در راستای دعوت امام خمینی به هفته وحدت به جای روز ولادت رسول خدا بود که از دهم ربیع تا هفدهم ربیع طبق اختلاف روایات در روز ولادت رسول خدا وجود دارد. از دیگر تلاش های حزب الله برگزاری نشست های اسلامی با حضور علمای شیعه و سنی است که در خلال این نشست ها آرای علما و اندیشمندان شیعه و سنی مطرح می شود و همگان با آرا و اندیشه های علمای شیعه و سنی آشنا می شوند و همچنین به رویکردهای سیاسی مشترکی با علمای اهل سنت در مقابله با چالش ها و مشکلات جامعه خصوصا در راستای مقابله و مواجهه با دشمن صهیونیستی می رسیم و در همین راستا ما با بسیاری از علمای اهل سنت دوستی و معاهده های مشترکی داریم و تلاش دیگر حزب الله، از بین بردن هرگونه مساله یا قضیه ای است که به فتنه و تفرقه دامن می زند و در واقع بین شیعه و سنی مساله ای نیست که منجر به اختلافات مذهبی شود بلکه در لبنان اختلاف ها از مسائل سیاسی ناشی می شود که از سوی سیاستداران یا برخی جریان ها که همگام با غرب حرکت می کنند، مطرح می شود و این افراد سعی بر این دارند که این اختلافات سیاسی را در قالب اختلاف های مذهبی جلوه دهند.
امروز همه لبنانی ها و مردم عرب منطقه خوب می دانند که حزب الله از داعیان وحدت اسلامی است که از هیچ تلاشی برای رسیدن به وحدت اسلامی دریغ نمی کند و با هرگونه فتنه گری که بر علیه وحدت باشد مقابله می کند.
شاکر: مبانی عملی و نظری وحدت اسلامی وتقریب مذاهب نزد حزب الله لبنان چیست؟
شیخ نعیم قاسم: حزب الله معتقد است که وحدت باید وحدت عملی و سیاسی باشد و معتقد به ظرفیت های فقهی برای وحدت نیست بلکه دعوت به وحدت فقهی را مثل وضعیت اسفبار فعلی می داند و دعوت به وحدت فقهی را جلوگیری از وحدت می داند و سبب این هم این است که می بینیم مذاهب اسلامی راه های اجتهادی برای رسیدن به احکام دارند و برای هرکدام از مذاهب، کتاب هایی هست که مورد وثوق ایشان می باشد که نصوص و احادیث شریف رسول خدا و امامان و اصحاب را در بر می گیرد. پس زمانی که مقدمات اجتهاد اعم از روایات مستند و مبانی و اصول فقهی مختلف باشد، نتایج مختلف متفاوتی به دست خواهد آمد و این امر در داخل یک مذهب هم اتفاق می افتد که با وجود مبانی و مستندات واحد، نتایج متفاوتی به دست می آید. به همین جهت حزب الله به مسائل اصولی و فقهی بین مذاهب داخل نمی شود و فقط به نیازهای مسلمانان در وحدت و تقریب مذاهب و مقابله با چالش های وحدت بین مسلمانان می پردازد.
شاکر: چالش ها و موانع تقریب مذاهب اسلامی و وحدت اسلامی در لبنان را چه می دانید؟
شیخ نعیم قاسم: مانع اول و اساسی وحدت برخی سیاستمداران است که روش های سیاسی ایشان با روش ما مختلف است و اولیت های ایشان با اولیت های ما متفاوت است و ایشان به سازمان هایی وابسته هستند که به اسرائیل و آمریکا منتسب هستند و به همین جهت اختلاف ما و ایشان بسیار بزرگ است و در واقع این اختلاف ها، اختلاف های سیاسی است و اختلاف های مذهبی نیست و چون طرفداران روش سیاسی ایشان از اهل سنت و شیعه و مسیحیان هستند هم چنانکه روش سیاسی حزب الله نیز طرفداران شیعه و سنی و مسیحی دارد، در اختلاف های مذهبی تاثیر دارد و به همین جهت ما این اختلاف ها را سیاسی می دانیم که چالشی هستند در وحدت اسلامی و تقریب بین مذاهب اسلامی.
مانع دوم اسرائیل است. ما اسرائیل را دشمن می دانیم که واجب است از سرزمین اسلامی بیرون رانده شود در حالی که برخی، اسرائیل را دشمن نمی دانند و گفتگو و معاهده با این رژیم را عملی می دانند که به جهت ارتباط با اسرائیل، حتی از سرزمین فلسطین هم دست می کشند و این اختلاف اساسی سبب شکاف عمیق و چالش بزرگ در وحدت اسلامی به شمار می رود.
شاکر: حزب الله به عنوان یک حزب مقبول لبنانی و تأثیرگذار منطقه ای چه قدم هایی در راستای تقریب مذاهب و وحدت اسلامی برداشته است وبرنامه حزب الله برای آینده تقریب و وحدت اسلامی چیست؟
شیخ نعیم قاسم: حزب الله هیچ مناسبتی را برای معاهده سیاسی با اهل سنت در مواضع مختلف ترک نکرده است به عنوان مثال بعد از ترور رفیق حریری، حزب الله به همراه حرکت أمل با جریان مستقبل و حزب حزب سوسیالیست ترقیخواه401 معاهده سیاسی بستیم و این احزاب همه از احزاب اسلامی هستند و تلاش ما بر این بود که با این قوای اسلامی روابط وحدت آمیز برای رسیدن به نتایج مثبت در انتخابات و مسایل سیاسی و دیگر مسایل مهم، داشته باشیم و بسیاری از مسایل که برای ما و ایشان مهم بود مطرح شد تا همکاری های دوجانبه صورت بگیرد لکن متأسفانه بعد از مدتی حزب سوسیالیست ترقیخواه و جریان المسقبل یعنی اهل سنت و دروزی ها از معاهده صورت گرفته تخطی کردند و خود را کنار کشیدند و اعلام کردند که دیگر پایبند معاهدات صورت گرفته نیستند و از این پس همکاری را با ما ادامه نمی دهند و این مشکلی بود که از سوی ایشان رخ داد.
البته ما با سایر اهل سنت و دروزی ها

مطلب مرتبط :