دانلود پایان نامه
فصل سوم
مواد و روش 3-1 مقدمه
در گذشته اقدامات توسعه و مدیریت منابع آب به صورت یک بعدی بررسی میگردید. تجربیات نشان میدهد که با نگرش تک بعدی به مسائل مدیریت آب نمیتوان پیچیدگیهای موجود در آنها را بررسی نمود و قطعا اقدامات مبتنی بر بخشی نگری تأثیرات نامناسبی بر توسعه پایدار حوضه خواهد داشت. این مهم، ضرورت جامع نگری در حل مسئله را نشان می دهد که در این زمینه در فصلهای گذشته توضیحاتی ارائه گردید.
تأثیر توسعه در بالادست حوضه رودخانه بر مصارف و تقاضای پاییندست آن میتواند یکی از زمینه های مطرح در جامعنگری مدیریت منابع آب میباشد؛ که این موضوع در حیطه این تحقیق میباشد. اقدامات توسعهای مد نظر در این تحقیق عبارتند از: مدیریت تقاضا، تغییر الگوی بهره برداری، تخصیص آب و احداث سد. ضرورت این اقدامات از آنجا ناشی می شود که تقاضای آب در بین بخشهای مختلف ماهیت رقابتی پیدا کرده است و اگر تمهیدات مناسبی در راستای برخورد صحیح با این پدیده صورت نگیرد مشکلاتی در آینده پیش خواهد آمد. در این تحقیق تاثیر این راهبردها از جهت تأمین تقاضای بخشهای صنعت، شرب، کشاورزی و همچنین تأثیر آن بر سدهای پایین دست و اثرات هیدرولوژیکی آنها مورد نظر است. حوضه گاماسیاب که یکی از زیر حوضههای کرخه میباشد مورد بررسی قرار گرفته و از نظر بعد زمانی مسأله در یک افق میان مدت در نظر گرفته شده است. در این فصل به معرفی حوضه و روش مدلسازی آن خواهیم پرداخته شده است.
3-2 ابعاد مکانی مسئله
حوضه رودخانه گاماسیاب بعنوان مورد مطالعاتی انتخاب شد. علت این انتخاب در حال توسعه بودن آن و وجود سدهای زیاد در دست مطالعه و ساخت در این حوضه است که این مهم خود در سالهای اخیر تبدیل به معضلی برای سد های پایین دست حوضه شده است. این حوضه یکی از زیر حوضه های اصلی حوضه کرخه است که در دو استان کرمانشاه و همدان واقع گردیده، وسعت آن 11459 کیلومتر مربع میباشد که محدودهی جغرافیایی با طول ’04 °47 تا ’15 °49 و عرض جغرافیای ’45 °33 تا ’00 °35 را در بر گرفته است. شکل 3-1 موقعیت جغرافیای حوضه را نشان میدهد.

مطلب مرتبط :   نظریات جامعه شناختی، رفتارهای باروری

شکل 3-1 موقعیت حوضه گاماسیاب
محدودهی حوضۀ گاماسیاب در استان کرمانشاه در طول جغرافیایی ’04 °47 تا ’03 °48 و عرض جغرافیای ’13 °34 تا ’53 °34 واقع شده است. بلندترین نقطۀ ارتفاعی حوضه 3645 متر و ارتفاع متوسط آن 1889 متر از سطح دریا بلندی دارد. این حوضه آبریز به طور متوسط از 300 تا 450 میلی متر نزولات جوی را دریافت مینماید. تغییرات مطلق درجه حرارت این حوضه از 5/29- تا 47 درجه سانتیگراد و معدل روزانه آن 2/14 درجه سیلسیوس در محل ایستگاه پلچهر محاسبه شده است [30]. رودخانه گاماسیاب زهکش طبیعی این حوضه بوده که جریانات حاصل از حوضه آبریز آن به رودخانه سیمره تخلیه میشود. حوضه آبریز آن عمدتا در استان کرمانشاه و سرچشمه آن در استان همدان قرار دارد که شهرهای اصلی آن شامل: ملایر، نهاوند، تویسرکان، سنقر، اسدآباد، کنگاور، صحنه و هرسین است. این حوضه در مرز کرمانشاه خود شامل دشتهای هرسین-بیستون، دینور، میانراهان، سنقر، صحنه و گنگاور میباشد. در جدول 3-1 مشخصات دشتهای حوضه بیان شده است.
3-3 حوضه رودخانه
رودخانه گاماسیاب یکی از شاخه های اصلی و پرآب رودخانه بزرگ کرخه است. این رودخانه خود از به هم پیوستن رودخانه و سرشاخه های متعددی تشکیل شده است. طرح شماتیک حوضه و رودخانهها و همچنین محل ایستگاهها در شکل 3-2 نمایش داده شده است. که در ذیل به معرفی شاخههای اصلی این رودخانه می پردازیم:
جدول شمار3-1 مشخصات فیزیوگرافی دشت های مطالعاتی رودخانه گاماسیاب
نام زیرحوضه مساحت (کیلومترمربع) محیط (کیلومتر) ارتفاع شیب متوسط
کوه دشت کل
حداقل حداکثر میانگین
هرسین بیستون 432 3/252 2/684 9/140 1262 3332 1606 7/18
دینور 8/405 5/75 7/481 8/109 1274 3138 1900 34
میانراهان 1/969 201 1/1170 4/232 1328 3304 1868 4/25
سنقر 3/327 7/212 540 9/124 1531 3149 7/1869 2/15
صحنه 9/553 6/148 5/702 9/131 1279 3176 7/1693 7/22
کنگاور 4/671 6/411 1083 7/185 1399 3429 1749 5/15