دانلود پایان نامه

شکل 4-26: روند تغییرات وزن خشک ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 25 درصد خاک برگ در علف کش توتال 62
شکل 4-27: روند تغییرات وزن خشک ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 50 درصد خاک برگ در علف کش توتال 63
شکل 4-28: روند تغییرات وزن خشک ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 75 درصد خاک برگ در علف کش توتال 64
شکل 4-29: روند تغییرات طول ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 25 درصد خاک برگ در علف کش توتال 67
شکل 4-30: روند تغییرات طول ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 50 درصد خاک برگ در علف کش توتال 68
شکل 4-31: روند تغییرات طول ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 75 درصد خاک برگ در علف کش توتال 69
شکل 4-32: روند تغییرات وزن خشک اندام هوایی گیاهان زراعی در خاک محتوی 25 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 72
شکل 4-33: روند تغییرات وزن خشک اندام هوایی گیاهان زراعی در خاک محتوی 50 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 73
شکل 4-34: روند تغییرات وزن خشک اندام هوایی گیاهان زراعی در خاک محتوی 75 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 74
شکل 4-35: روند تغییرات وزن خشک ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 25 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 77
شکل 4-36: روند تغییرات وزن خشک ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 50 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 78
شکل 4-37: روند تغییرات وزن خشک ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 75 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 79
شکل 4-38: روند تغییرات طول ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 25 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 81
شکل 4-39: روند تغییرات طول ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 50 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 82
شکل 4-40: روند تغییرات طول ریشه گیاهان زراعی در خاک محتوی 75 درصد خاک برگ در علف کش شوالیه 83
چکیده:
به منظور بررسی حساسیت گیاهان زراعی برنج، پنبه، ذرت، سویا و آفتابگردان به بقایای علف کش های خانواده سولفونیل اوره در سه خاک با محتوای مواد آلی متفاوت، آزمایش درشرایط پتری دیش و گلخانه به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی و در سه تکرار در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی گلستان انجام شد. برای تهیه خاک های محتوی مواد آلی متفاوت، 3 نسبت حجمی خاک و خاک برگ به میزان مساوی(1:1)، 25درصد خاک و 75 درصد خاک برگ ودرنهایت 75 درصد خاک و 25 درصد خاک برگ در یک کیسه پلاستیکی به خوبی با هم مخلوط شدند. آزمایش زیست سنجی با استفاده از علف کش های خانواده سولفونیل اوره شامل سولفوسولفورون(آپیروس 75 درصد WG)، سولفوسولفورون + مت سولفورون متیل(توتال 75 درصد WG)، یدوسولفورون + مزوسولفورون(شوالیه 6 درصد WG)و یدوسولفورون + مزوسولفورون(آتلانتیس 2/1 درصدOD) به میزان 0، 025/0، 05/0، 1/0، 2/0، 4/0، 8/0 ،6/1 و 2/3 برابر مقادیر توصیه شده هر علف کش انجام شد. بذور گیاهان زراعی مورد آزمایش در آب مقطر جوانه دار گردیدند و تعداد 3 بذر جوانه دار یکنواخت درگلدان های لیوانی حاوی خاک آغشته به هر علف کش قرار داده شد. گلدان ها در دمای 20 تا 22 درجه سانتی گراد و شرایط 14 ساعت نور و 10 ساعت تاریکی به مدت 3 هفته قرار داده شدند. درصد جوانه زنی در پتری دیش ومیانگین طول و وزن خشک ریشه و ساقه هر گلدان در پایان دوره آزمایش اندازه گیری گردید و پاسخ ها با استفاده ازتابع لجستیک 4 پارامتره به تغییرات غلظت علف کش ها برازش داده شدند. نتایج آزمایش جوانه زنی نشان داد که پنبه برای (EC50) با غلظت 48/0 میکروگرم در لیتر ماده موثره حساس ترین گیاه به آپیروس می باشد اما با این وجود بین پنبه با سایر گیاهان تفاوت معنی داری مشاهده نشد. در آتلانتیس ذرت با غلظت 68/0 میکروگرم در لیترماده موثره حساس ترین گیاه و آفتابگردان با غلظت 67/1 میکروگرم در لیترماده موثره متحمل ترین گیاه به آتلانتیس بودند. غلظت موثر برای کاهش 50 درصد(EC50) جوانه زنی در توتال در گیاهان برنج، ذرت، پنبه، آفتابگردان و سویا به ترتیب 73/0، 22/1، 25/2، 93/2 و 33/3 میکروگرم در لیترماده موثره بود که نشان دهنده حساسیت و تحمل این گیاهان به توتال می باشد. آفتابگردان با غلظت 73/0 میکروگرم در لیترماده موثره حساس ترین گیاه به شوالیه بود. برنج در بین گیاهان مورد آزمایش از حساسیت نسبی بالایی برخوردار بود. نتایج آزمایش در مرحله کشت در گلدان ها، در تاثیر آپیروس در کاهش وزن اندام هوایی برنج از حساسیت بیشتری برخوردار بود و سویا متحمل ترین گیاه بود و در کاهش طول ریشه با افزایش ماده آلی به تحمل همه گیاهان افزوده شد. در آتلانتیس حساس ترین گیاه در کاهش وزن خشک اندام هوایی آفتابگردان و سویا متحمل ترین گیاه بودند، در کاهش طول ریشه ذرت در صورت افزایش مقدار ماده آلی از تحمل بیشتری برخوردار بود. در علف کش توتال نیز برنج و پنبه از تحمل بالایی برای کاهش وزن اندام هوایی برخوردار بودند و در کاهش وزن خشک ریشه برنج حساس ترین گیاه بود. در علف کش شوالیه در کاهش وزن اندام هوایی سویا و آفتابگردان از تحمل بیشتری برخوردار بودند، در کاهش وزن خشک و طول ریشه، آفتابگردان در صورت افزایش ماده آلی خاک از تحمل بیشتری نسبت به سایر گیاهان برخوردار بود.
واژه های کلیدی: زیست سنجی، علف کش، برنج، پنبه، ذرت، سویا، آفتابگردان
فصل اول
کلیات
مقدمه:
استان گلستان به عنوان یکی از قطب های تولید محصولات کشاورزی به خصوص گندم نقش به سزایی در افزایش تولید ملی دارد. به طوری که بیش از 65 درصد سطح زیر کشت محصولات زراعی استان گلستان به کشت گندم اختصاص دارد و با تولید متوسط بیش از یک میلیون تن گندم در سال مقام سوم تولید در کشور را دارد. با توجه به نقش گندم در تامین امنیت غذایی و پتانسیل استان در تولید آن، شناخت عوامل محدود کننده تولید گندم بسیار حائز اهمیت است. یکی از عوامل مهم که تاثیر بسزایی در کاهش و راندمان تولید این محصول را دارد، علف های هرز می باشد که استفاده از علف کش جهت مهار آن حائز اهمیت است، به طوری که هر ساله در استان گلستان بیش از سیصد تن علف کش جهت مبارزه با علف های هرز مورد استفاده قرار می گیرد، علف کش های خانواده سولفونیل اوره، با نحوه عمل بازدارنده استولاکتات سنتاز، علف کش هایی با خاصیت انتخابی هستند که علف های هرز پهن برگ و باریک برگ را تحت تاثیر قرار می دهند(پورترفیلد و همکاران، 2006). با توجه به دوام بازدارنده های ALS گیاهانی که در چرخه تناوب گندم به زیر کشت می روند در خطر کاهش جوانه زنی و رشد قرار می گیرند به طوری که در شرایطی خاص بقایای آنها می تواند پایداری خود را حتی بیش از یک فصل زراعی حفظ و بر گیاهان زراعی حساس موجود در تناوب های بعدی صدمه وارد کند(راشد محصل وموسوی، 1385). علف کش های خانواده سولفونیل اوره یک گروه از علف کش ها هستند که دارای ماندگاری زیادی در خاک هستند و در نتیجه مشکلاتی از نظر وجود بقایا برای محصولاتی که در تناوب زراعی با گیاهی که در آن مورد استفاده قرار می گیرند، به همراه دارند(راسل و همکاران، 2002). مهمترین ویژگی این خانواده علف کش، فعالیت زیستی بالای آنها و در نتیجه مقدار بسیار کم مصرف و طیف وسیع علف کشی آنها است(براون، 1990 ؛ راسل و همکاران، 2002). برخی گونه های زراعی مانند کلزا، آفتابگردان، ذرت، یونجه، سیب زمینی، عدس و چغندر قند حساسیت زیادی نسبت به باقی مانده علف کش های سولفونیل اوره دارند. باقی مانده این علف کش ها در خاک نگران کننده اعلام شده است(آنونیموس ، 2003 ؛ رحمان ، 1989 ؛ گانتر و همکاران، 1992 ؛ پانگ و همکاران، 2002 ؛ هاچینسون و همکاران، 2007 ؛ موسوی و همکاران، 1384). استان گلستان با دارا بودن 620 هزار هکتار اراضی زراعی قابل کشت در منطقه ای واقع شده که از نظر آب و هوایی قابلیت انجام دو تا سه کشت در طول سال را دارا می باشد و همچنین از نظر تولید رتبه اول تولید سویا، رتبه اول تولید کلزا، رتبه سوم تولید پنبه، رتبه چهارم تولید برنج و رتبه یازدهم تولید ذرت در کل کشور را دارد. بنابراین بررسی و تعیین حساسیت گیاهان زراعی تناوبی با گندم نسبت به علف کش های بازدارنده ALS در استان ضروری می باشد.
اثرات باقی مانده علف کش ها در محیط