ساکاروز و بعد به مولکولهای کوچکتری مانند گلوکز و فروکتوز میباشد که باعث منفیتر شدن پتانسیل آب در سلولها، تنظیم اسمزی و افزایش مقاومت به تنش شوری در این گیاهان، میشود [Bartles and Songar, 2005] . اما افزایش میزان قندهای نامحلول در ژنوتیپهای مطالعه شده، در سطوح پایینتر شوری (4/2 گرم در لیتر)، میتواند به دلیل عدم توانایی ژنوتیپهای مطالعه شده در تخریب و هیدرولیز مولکولهای درشتتر نظیر نشاسته و تبدیل آنها به ترکیبات قندی نظیر ساکاروز و بعد به مولکولهای کوچکتری مانند گلوکز و فروکتوز باشد. افزایش شدیدتر در میزان قندهای نامحلول در سطوح بالاتر شوری (6/3 و 8/4 گرم در لیتر) به دلیل کاهش و توقف رشد رویشی در اثر کاهش رطوبت و کاهش جذب آب می باشد [Levitt, 1980].
در گروه سوم رقمهای تونو، A200 و ژنوتیپ 25-1، قرار گرفتند. محتوای قندهای نامحلول در رقم تونو با افزایش سطح شوری تا تیمار 4/2 گرم در لیتر و در رقم A200 و ژنوتیپ 25-1، با افزایش سطح شوری تا تیمار 6/3 گرم در لیتر نسبت به گیاهان شاهد، کاهش یافت. میزان کاهش در محتوای قندهای نامحلول در برگهای رقم تونو در سطح شوری 4/2 گرم در لیتر نسبت به سطح شوری 2/1 گرم در لیتر، معنیدار نبود. همچنین، میزان کاهش در محتوای قندهای نامحلول در برگهای رقم A200 و ژنوتیپ 25-1، در سطح شوری 6/3 گرم در لیتر نسبت به سطح شوری 4/2 گرم در لیتر معنیدار نبود که نشان دهنده کاهش در سرعت تخریب و هیدرولیز مولکولهای درشت تر نظیر نشاسته و تبدیل آنها به ترکیبات قندی نظیر ساکاروز و بعد به مولکولهای کوچکتری مانند گلوکز و فروکتوز در این سطوح از شوری، میباشد. این نتایج نشان میدهد که رقم A200 و ژنوتیپ 25-1، به طور موثرتری از رقم تونو از مکانیسم فوق در جهت منفیتر کردن پتانسیل آب در سلولها، تنظیم اسمزی و افزایش مقاومت به تنش شوری، بهره میبرند.
در گروه چهارم، رقمهای شکوفه و شاهرود 12، قرار گرفتند. محتوای قندهای نامحلول در رقمهای شکوفه و شاهرود 12، با افزایش سطح شوری تا تیمار 6/4 گرم در لیتر به طور معنیداری نسبت به گیاهان شاهد، کاهش یافت. میزان کاهش در محتوای قندهای نامحلول در برگهای رقمهای شکوفه و شاهرود 12، در سطح شوری 8/4 گرم در لیتر نسبت به سطح شوری 6/3 گرم در لیتر معنیدار نبود که نشان دهنده کاهش در سرعت تخریب و هیدرولیز مولکولهای درشت تر نظیر نشاسته و تبدیل آنها به ترکیبات قندی نظیر ساکاروز و بعد به مولکولهای کوچکتری مانند گلوکز و فروکتوز در این سطح از شوری، میباشد. کاهش در محتوای قندهای نامحلول در ژنوتیپهای بررسی شده در نتیجه تخریب و هیدرولیز مولکولهای درشت تر نظیر نشاسته و تبدیل آنها به ترکیبات قندی نظیر ساکاروز و بعد به مولکولهای کوچکتری مانند گلوکز و فروکتوز میباشد که باعث منفیتر شدن پتانسیل آب در سلولها، تنظیم اسمزی و افزایش مقاومت به تنش شوری در این گیاهان، میشود [Bartles and Songar, 2005] .
در مجموع، نتایج به دست آمده از بررسی میزان قندهای محلول و نامحلول در ژنوتیپهای مطالعه شده نشان داد که دو رقم شکوفه و شاهرود 12، با حفظ سرعت، قدرت رشدی و خصوصیات فتوسنتزی خود در سطوح بالای شوری (6/3 گرم در لیتر)، از طریق مکانیسم تخریب و هیدرولیز مولکولهای درشت تر نظیر نشاسته و تبدیل آنها به ترکیبات قندی نظیر ساکاروز و بعد به مولکولهای کوچکتری مانند گلوکز و فروکتوز، باعث منفیتر شدن پتانسیل آب و تنظیم اسمزی در سلولهای خود شده و در نتیجه این گیاهان تحمل بیشتری به تنش شوری دارند. نتایج به دست آمده از این بخش با نتایج حاصل از بررسی صفات مورفولوژیک مطابقت داشت. نتایج حاصل از بررسی صفات مورفولوژیک و میزان آسیب های ظاهری گیاهان نشان داده بود که رقم شاهرود 12، دارای وضعیت مطلوبتری نسبت به سایر ارقام و ژنوتیپهای بررسی شده در این تحقیق بود و بعد از آن رقمهای شکوفه و ژنوتیپ 25-1، قرار گرفته بودند. کمترین میزان رشد در شرایط اعمال تنش شوری و بیشترین میزان آسیبهای ظاهری نیز، به ترتیب در پایه GF677، رقم سهند و بعد از آنها در ژنوتیپ 16-1، مشاهده شده بود.

مطلب مرتبط :  

جدول 3-10- اثر تیمار شوری بر محتوای فنل کل، ظرفیت آنتی اکسیدانتی، کربوهیدراتهای محلول و نامحلول برگ برخی از ژنوتیپهای بادام و پایه GF677
قندهای نامحلول
(میکرو گرم بر گرم وزن خشک)
قندهای محلول
(میکروگرم بر گرم وزن خشک)
ظرفیت آنتی اکسیدانتی
(%)
فنل
(میکرو گرم بر گرم وزن تاره)
سطوح شوری
(گرم درلیتر)
ژنوتیپ
0001
0001
0001
0001

Pr F
07/161 m-q
87/78yz
13/17 vw
33/694 v-w

25-1
76/131r-u
74/110pq
42/18 qr
74/785 t-w
2/1
25-1
40/104uv
22/137hi
69/22 j
42/848 r-v
4/2
25-1
53/95v
97/143gh
40/24 h
79/942 o-t
6/3
25-1
85/125s-u
24/105rs
55/28 d
50/1371 c-f
8/4
25-1
27/218e-h
51/90vw
96/14 z/
03/651 w

مامایی
02/197h-k
76/97tu
60/15 z
87/660 w
2/1
مامایی
38/207g-j
83/89wx
45/16 xy
55/692 vw
4/2
مامایی
66/211f-h
05/83xy
67/17 tu
64/817 s-w
6/3
مامایی
68/249cd
09/123l-n
93/17 st
47/1015 m-s
8/4
مامایی
05/165m-p
75/85xy
88/17 st
67/701 u-w

40-13
08/145p-s
72/91vw
25/20 no
44/848 r-v
2/1
40-13
48/159m-q
71/82xy
03/21m
20/880 q-v
4/2
40-13
53/169m-o
44/79yz
50/23 i
53/939 o-t
6/3
40-13
63/217e-h
61/99st
12/24 hi
57/1131 h-o
8/4
40-13
70/149o-s
40/118no
24/12 b/
57/956 o-t

16-1
91/147p-s
31/125k-n
68/13 a/
21/1210 f-l
2/1
16-1
60/158m-q
29/109p-r
67/14 z/
11/1466 cd
4/2
16-1
56/205f-j
96/134hi
68/19 op
74/1526 bc
6/3
16-1
38/230d-f
93/160bc
10/16 y
87/973 n-t
8/4
16-1
09/183 j-m
76/80yz
30/17 u-w
75/724 u-w

تونو
12/160m-q
85/111pq
39/18 qr
31/849 r-v
2/1
تونو
22/151o-s
16/120l-n
97/21 l
23/1005 m-s
4/2
تونو
29/154n-q
99/111pq
81/24 h
29/1390 c-f
6/3
تونو
40/217e-h
58/74z
56/22 jk
87/967 n-t
8/4
تونو
07/164m-q
88/79yz
60/14 z/
22/711 u-w

شاهرود 12
23/149o-r
47/101st
31/17 u-w
57/873 q-v
2/1
شاهرود 12
42/137q-s
89/125k-n
87/19 op
45/936 o-t
4/2
شاهرود 12
10/116t-v
37/144gh
85/25 g
37/1148 h-n
6/3
شاهرود 12
62/106uv
95/147ef
73/29 b
33/1442 c-e
8/4
شاهرود 12
15/151o-r
67/84xy
88/16 wx
42/992 n-s

A200
91/124r-u
55/102st
87/19 op
57/1124 h-o
2/1
A200
59/109t-v
51/116op
32/24 h
14/1346 c-g
4/2
A200
68/108t-v
75/119m-o
19/29 c
38/1765 a
6/3
A200
92/162m-q
48/82xy
33/24 h
20/1240 f-j
8/4
A200
43/228d-f
70/95uv
27/14 z/
01/861 q-v

نان پاریل
03/209f-i
24/116op
88/16 wx
36/1080 j-p
2/1
نان پاریل
20/195i-k
48/125k-n
52/17 t-v
27/1121 h-p
4/2
نان پاریل
64/198h-k
61/130j-l
85/22 j
90/1272 e-i
6/3
نان پاریل
67/257bc
88/90vw
39/26 f
33/1449 c-e
8/4
نان پاریل
12/239c-e
61/102st
44/14 z/a/
50/707 u-w

شکوفه
57/217e-h
48/125k-n
87/18 q
53/888 q-u
2/1
شکوفه
16/197i-k
44/141gh
76/24 h
07/1036 l-r
4/2
شکوفه
96/179k-m
07/158b-d
01/28 e
56/1286 d-h
6/3
شکوفه
28/176l-n
73/163b
38/31 a
13/1678 ab
8/4
شکوفه
27/226d-g
98/121m-o
94/13 z/a/
75/932 p-t

سهند
45/213e-h
25/128k-m
74/14 z/
02/1049 k-q
2/1
سهند
57/229d-f
13/110qr
17/16 y
26/1220 f-l
4/2
سهند
52/258bc
93/134hj
18/21 m
17/1364 c-g
6/3
سهند
52/281ab
21/156cd
21/18 rs
63/974 n-t
8/4
سهند
43/197i-k
59/123ln
44/18 qr
37/1011 m-r

پایه Gf677
13/200g-k
84/121n
45/20 n
21/1093 i-p
2/1
پایه Gf677
03/220e-h
72/97tu
12/22 kl
67/1228 f-k
4/2
پایه Gf677
17/257bc
86/151de
40/25 g
96/1775 a
6/3
پایه Gf677
45/289a
17/200a
48/19 p
30/1182 g-m
8/4
پایه Gf677
میانگینهایی که در هر ستون و برای هر صفت دارای حروف متفاوت هستند، بر اساس آزمون دانکن، در سطح احتمال 1% اختلاف معنیداری با یکدیگر دارند.

3-3-3- برهمکنش شوری و ژنوتیپ بر محتوای پرولین
نتایج تجزیه واریانس دادهها نشان داد، برهمکنش تیمار شوری و ژنوتیپ بر محتوای پرولین، مالون دی آلدئید، سایر آلدئیدها و پراکسیدهیدروژن در سطح 1%، معنیدار شد (جدول 3-11).
بر اساس نتایج به دست آمده، محتوای پرولین برگ تمامی ژنوتیپهای مطالعه شده با افزایش غلظت نمک، افزایش یافت. میزان افزایش در محتوای پرولین در بین ژنوتیپهای بررسی شده با یکدیگر اختلاف معنیداری را نشان داد. محتوای پرولین در برگهای پایه Gf677 با افزایش سطح شوری تا تیمار 6/3 گرم در لیتر بهطور معنیداری در مقایسه با گیاهان شاهد، افزایش یافت ولی با افزیش بیشتر غلظت شوری و در تیمار 8/4 گرم در لیتر، محتوای پرولین در برگهای این پایه، کاهش یافت (جدول 3-11).
محتوای پرولین در برگهای رقم سهند و ژنوتیپ 16-1، با افزایش سطح شوری تا تیمار 8/4 گرم در لیتر بهطور معنیداری نسبت به گیاهان شاهد، افزایش یافت. میزان افزایش در محتوای پرولین در برگهای رقم سهند و ژنوتیپ 16-1، در سطح شوری 8/4 گرم در لیتر نسبت به سطح شوری 6/3 گرم در لیتر معنیدار نبود. محتوای پرولین در برگهای سایر ژنوتیپهای مطالعه شده در این تحقیق، با افزایش سطح شوری تا 8/4 گرم در لیتر بهطور معنیداری نسبت به گیاهان شاهد، افزایش یافت. در مجموع، بیشترین میزان پرولین در سطح شوری 8/4 گرم در لیتر و به ترتیب در رقمهای شاهرود 12 (45/78 میکرو گرم بر گرم وزن تازه)، شکوفه (70/76 میکرو گرم بر گرم وزن تازه) و ژنوتیپ 25-1(59/73 میکرو گرم بر گرم وزن تازه)، مشاهده شد. همچنین، کمترین میزان پرولین در این سطح از شوری در برگهای پایه Gf677 (16/52 میکرو گرم بر گرم وزن تازه)، مشاهده شد. میزان پرولین در برگهای پایه Gf677 در سطح شوری 8/4 گرم در لیتر بهطور معنیداری نسبت به تمامی ژنوتیپهای مطالعه شده، کمتر بود. این نتایج حاکی از نقش موثر نوع ژنوتیپ پیوندی در افزایش محتوای پرولین برگها و در نتیجه افزایش تحمل گیاه به تنش شوری میباشد (جدول 3-11). نتایج به دست آمده از این تحقیق با نتایج دژم پور و همکاران ]1391[، رهنمون و همکاران ]1390[ و غلامی و همکاران ]1389[، مطابقت داشت. این محققین نیز به افزایش در محتوای پرولین آزاد در ژنوتیپهای مختلف بادام تحت شرایط تنش شوری اشاره کردهاند. گزارش شده است، تنظیم اسمزی به عنوان یک سازگاری مهم اجتناب از تنشهای اسمزی میباشد، زیرا به حفظ فشار تورمی و حجم سلول کمک میکند ]حیدری شریفآباد، 1380[. بیش از 70 درصد ترکیبات آمینی تولید شده در زمان تنش شوری را پرولین تشکیل میدهد. در واقع پرولین مهمترین ترکیب آمینی تجمع یافته در گیاهان در زمان وقوع تنش شوری میباشد و به نظر میرسد تجمع سایر ترکیبات آمینی در زمان تنش شوری، اهمیت کمتری داشته باشد .[Karamanos, 1995] اسمولیتها از جمله پرولین در زدودن ROS فعال هستند و منجر به حفاظت بهتر از سلولها می شوند. تجمع این ترکیبات در گیاهان باعث تنظیم اسمزی در داخل گیاه شده و با جلوگیری از کاهش آب گیاه و با کمک به جذب بیشتر آب از خاک در حفظ فتوسنتز و رشد گیاه موثرند [Mohajan and Toteja, 2005] .
3-3-4- برهمکنش شوری و ژنوتیپ بر پراکسیداسیون لیپیدها (محتوای مالون دی آلدئید و سایر آلدئیدها
بر اساس نتایج به دست آمده، محتوای مالون دی آلدئید برگ و سایر آلدئیدها شامل (پروپانال، بوتانال، هگزانال، هپتانال و پروپانال دی متیل استال) در تمامی ژنوتیپهای مطالعه شده، با افزایش غلظت نمک، افزایش یافت. میزان افزایش در محتوای مالون دی آلدئید و سایر آلدئیدها در بین ژنوتیپهای بررسی شده با یکدیگر اختلاف معنیداری را نشان داد. محتوای مالون دی آلدئید و سایر آلدئیدها در برگهای پایه Gf677، ژنوتیپ 16-1 و رقم سهند، با افزایش سطح شوری و در تیمار 4/2 گرم در لیتر بهطور معنیداری در مقایسه با گیاهان شاهد، افزایش یافت. در حالیکه محتوای مالون دی آلدئید و سایر آلدئیدها در رقمهای نانپاریل، A200، تونو، مامایی و ژنوتیپهای 25-1 و 40-13، در سطح شوری 6/3 گرم در لیتر بهطور معنیداری در مقایسه با گیاهان شاهد، افزایش یافت. محتوای مالون دی آلدئید و سایر آلدئیدها در برگهای ارقام شاهرود 12 و شکوفه تنها در سطح شوری 8/4 گرم در لیتر بهطور معنیداری در مقایسه با گیاهان شاهد، افزایش یافت (جدول 3-11). نتایج حاصل از این بخش با نتایج به دست آمده از بررسی تغییرات نشت یونی و درصد آسیب دیدگی غشاء سلولی، مطابقت داشت. همانطور که در قسمت نتایج حاصل از اندازه گیری نشت یونی گفته شد، رقمهای شاهرود 12 و شکوفه در سطوح شوری 6/3 و 8/4 گرم در لیتر دارای کمترین درصد نشت یونی نسبی و درصد آسیب دیدگی غشاء سلولی بودند. گزرش شده است،

مطلب مرتبط :   سیاست، جرمانگاری، کیفری، جنایی، کودکان، پیشگیری