دانلود پایان نامه

3-1 روش پژوهش
پژوهش حاضر با هدف بررسی دو مقوله زمان و نمود در زبان اشاره ایرانی، در میان ناشنوایان ایرانی با لهجههای مختلف مورد مطالعه قرار گرفته است. پس از انجام تحقیقات کتابخانهای و مراجعه به کتب و مقالاتی که در زمینه زبان اشاره و ناشنوایان نگاشته شده است، روشهای پژوهش مشاهده مشارکتی و مصاحبه بر مبنای تجربه عملی (حضور در جمع ناشنوایان) و مشاهده غیرمشارکتی صورت گرفته است و نتایج به صورت توصیفی بیان شدهاند. این پژوهش از نوع کیفی است و در بخش توصیف و تحلیل دادهها از نوع توصیفی میباشد. شایان ذکر است که دادهها در محیطی طبیعی مانند جلسات و گردهماییهای عمومی و خصوصی مخصوص ناشنوایان گردآوری شدهاند به این منظور که بتوان چگونگی اصول زبانی این افراد را در دنیای واقعی تشخیص داد و به بینشی صحیح دست پیدا کرد. این پژوهش بعد از کسب مجوز از مراکز مربوطه به مرحله اجرا درآمده است.
3-2 ابزارهای گردآوری دادهها
از آنجا که محدوده زبانی مورد بررسی در پژوهش، منحصر به لهجه خاصی نمیباشد و مربوط به کل زبان اشاره ایرانی است، گردآوری اطلاعات از مناطق مختلف کشور امری ضروری مینمود. برای رسیدن به این منظور دادههای این پژوهش از طریق روشهای مختلفی مانند دو نوع مشاهده مشارکتی و غیرمشارکتی و همچنین مصاحبه با گروهی از ناشنوایان گردآوری شدهاند. جهت بالا بردن اعتبار پژوهش، بخش اعظم کار (مصاحبه و مشاهده مشارکتی) با حضور در مراکز مختلف ناشنوایان از قبیل کانون ناشنوایان، هیئت مذهبی ناشنوایان و هیئت ورزشی ناشنوایان در دو شهر مشهد و شیراز (به دلیل محل تحصیل و زندگی محقق) و بخش دیگر کار با تحقیق بر روی فیلمهایی از ناشنوایان سراسرکشور و همچنین شرکت در همایشهای مربوط به ناشنوایان ایران انجام شده است.
مصاحبه از آن دسته ابزارهایی است که دارای کارایی بالایی است و امکان برقراری تماس مستقیم با مصاحبهشونده را فراهم میکند و با کمک آن میتوان به ارزیابی عمیقتر مسائل پرداخت. از آن جهت که زبان اشاره، زبانی دیداری/ فضایی است و برای آنکه بتوان اصول زبانی آن را بهطور مستقیم و بیواسطه درک کرد، یکی از بهترین راههای مطالعه و پژوهش آن از طریق مصاحبه و مشاهده میسر میباشد. مصاحبه صورت گرفته در این پژوهش از نوع نیمه سازمان یافته یا طبق تعریفی که حافظنیا (1391، ص236) ارائه کرده است، از نوع مصاحبه نامنظم میباشد. در این نوع مصاحبه، سوالها از قبل طراحی شدهاند و هدف، کسب اطلاعات عمیق از مصاحبهشونده است. در این روش با انعطافپذیری به تنظیم سوالها بر اساس پاسخهای مصاحبهشوندگان پرداخته میشود. در مصاحبه نیمه سازمانیافته یا منظم، هر پاسخ با سوالها وارسی و مورد بررسی بیشتر قرار گرفته و از مصاحبهشوندگان با سوالهای “چرا” خواسته میشود توضیح بیشتری در مورد پاسخهای خود بدهند. بهطور کلی در این نوع مصاحبه، مصاحبهگر از آزادی عمل زیادتری برای کسب اطلاعات دقیقتر، عمیقتر و بیشتر برخوردار است؛ از این رو محقق بهتر میتواند مطالب را موشکافی و ریشهیابی نماید.
تمامی مشاهدات و مصاحبههای انجام شده توسط یک دوربین 8 مگاپیکسلی ضبط شدهاند، سپس بر روی رایانه انتقال داده شده و به بررسی دقیق آنها پرداخته شده است. برای درج هر کدام از اشارات از نرمافزار پینت استفاده شده است تا بتوان تکتک قطعات ویدیوئی را به تصویر تبدیل کرد. شایان ذکر است که در رابطه با تصاویر سعی بر آن بوده است که اشارات به گونهای به تصویر کشیده شوند که به راحتی کلیه عناصر زبانی آنها اعم از شکل، جهت، مکان و حرکات دست و همچنین مشخصههای غیردستی قابل تشخیص باشند تا خواننده بتواند بهطور دقیق اشارات را در ذهن خود متصور شود.
3-3 جامعه و نمونه آماری
جامعه آماری مورد نظر در این پژوهش را 20 نفر از ناشنوایان در بازه سنی 30-16 سال تشکیل میدهند که از جمع مورد نظر10 نفر از بین دختران و 10 نفر از بین پسران انتخاب شدهاند. نمونههای مورد نظر با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند از مراکز مختلف ذکر شده در قسمت فوق، گزینش شدهاند. افراد شرکت کننده در این پژوهش، میبایست دارای شرایط مشخصی میبودند از جمله: عضو جامعه ناشنوایان باشند (ناشنوایان در میان خود گروههای مختلفی را تشکیل میدهند و در موسسههای مختلف مخصوص خود با یکدیگر ارتباط برقرار میکنند. شرکت در این مکانها باعث تقویت روابط فرهنگی و زبانشناختی آنها میشود)، عقبماندگی ذهنی یا هیچگونه معلولیت دیگری نداشته باشند، ناشنوای مادرزاد یا پیش از زبانآموزی باشند و به زبان اشاره تسلط لازم و کافی را داشته باشند. در جدول 3-1 اطلاعات مربوط به توزیع سن و جنسیت شرکتکنندگان ارائه شده است:
سن تعداد کل مونث مذکر
30-16 20 10 10
16
21
23
26
28
30
2 1 1
3 1 2
4 2 2
5 2 3
2 1 1
4 3 1
جدول 3-1: توزیع سن و جنسیت ناشنوایان
3-4 نحوه اجرا