دانلود پایان نامه
اختلالهای ویژه یادگیری براساس DSM-IV-IR به چهار طبقه کلی تقسیم می شوند:
1) اختلال خواندن:
تعریف اختلال خواندن برمبنای DSM-IV-IR عبارت است از: حالتی که در آن پیشرفت خواندن پایین تر از حد مورد انتظار برحسب سن، آموزش و هوش کودک است. این اختلال به میزان زیادی مانع موفقیت تحصیلی یا فعالیت های روزانه مستلزم خواندن می شود. طبق ملاکهای DSM-IV-IR در صورت وجود یک اختلال عصبی یا حسی، میزان ناتوانی خواندن بیش از آن حدی است که معمولاً با اختلالهای دیگر همراه است. (کاپلان و سادوک، 2003، ترجمه رفیعی و رضاعی، 1382).
ملا ک های تشخیصی اختلال خواندن براساس DSM-IV-IR
الف ـ پیشرفت در زمینه خواندن برمبنای آزمون استاندارد شده انفرادی مربوط به خواندن (با در نظر گرفتن سن تقویمی، هوش سنجیده شده و آزمون متناسب با سن) به طور قابل توجهی پایین تر از سطح مورد انتظار است.
ب ـ اختلال موجود در ملاک الف به میزان چشمگیری با پیشرفت تحصیلی یا فعالیت های روزانه مستلزم مهارتهای خواندن تداخل می کند.
پ ـ اگر نارسایی حسی وجود داشته باشد، مشکلات خواندن فراتر از حدی است که معمولاً با آن نارسایی همراه است.
2)اختلال در ریاضیات
کودکان مبتلا به اختلال ریاضیات در یادگیری و یادآوری اعداد مشکل دارند، نمی توانند واقعیات پایه مربوط به اعداد را به خاطر بسپارند و در محاسبه کند و غیردقیق هستند. در اختلال ریاضیات، نارسایی در چهار گروه مهارتها شناسایی شده است: 1ـ مهارتهای زبانی (مهارتهایی که مربوط به درک اصطلاحات ریاضی و تبدیل مسائل نوشتاری به نمادهای ریاضی است)؛ 2ـ مهارتهای ادراکی (توانایی شناسایی و درک نمادها و مرتب کردن مجموعه اعداد)؛ 3ـ مهارتهای ریاضی (جمع، تفریق، ضرب، تقسیم و تواناییهای چهار عمل اصلی فوق)؛ و 4ـ مهارتهای بی توجهی (کپی کردن صحیح اشکال و مشاهده درست نمادهای عملیاتی). اصطلاحات دیگری که برای این اختلال به کار رفته اند عبارتند از: سندرم گرست من ، محاسبه پریشی ، اختلال مادرزادی در حساب و اختلال حساب مربوط به رشد. (کاپلان و سادوک، 2003، ترجمه رفیعی و رضاعی، 1382).
اختلال در ریاضیات ممکن است به تنهایی یا همراه با اختلالهای خواندن و زبان بروز کند. این اختلال اساساً ناتوانی در انجام مهارتهای ریاضی مورد انتظار برحسب توانایی هوش و سطح آموزشی کودک است که با آزمونهای انفرادی و استاندارد شده ارزیابی می شود.
عدم توانایی مورد انتظار در ریاضیات مانع عملکرد تحصیلی یا فعالیت های زندگی روزمره می شود و مشکلات حاصله فراتر از اختلالهای مربوط به هر نوع نارسایی حسی یا عصبی موجود است.
اختلال ریاضیات اغلب همراه با اختلال خواندن و اختلال بیان نوشتاری دیده می شود. در کودکان دچار اختلال ریاضیات خطر بروز اختلال زبان بیانی، اختلال مختلط زبان بیان دریافتی ، اختلال هماهنگی مربوط به رشد بیش از سایر کودکان است. (همان منبع)
ملاکهای تشخیصی اختلال در ریاضیات براساس DSM-IV-IR
الف ـ توانایی ریاضی که برمبنای آزمونهای استاندارد شده انفرادی ارزیابی شده بسیار پایین تراز آن است که با توجه به سن تقویمی، هوش سنجیده شده و آموزش متناسب با سن انتظار می رود.
ب ـ اختلال مذکور در ملاک الف به میزان چشمگیری با پیشرفت تحصیلی یا فعالیت های روزمره زندگی که مستلزم مهارتهای ریاضی است تداخل می کند.
پ ـ اگر نارسایی حسی وجود داشته باشد، مشکلات در توانایی های ریاضی فراتر از حدی است که معمولاً با آن نقص همراه است.
3) اختلال بیان نوشتاری:
ویژگیهای اختلال بیان نوشتاری برمبنای DSM-IV-IR عبارت است از: مهارتهای نگارش بسیار پایین تر از حد مورد انتظار با توجه به سن شخص، ظرفیت هوش و آموزش او که با آزمونهای استاندارد شده سنجیده می شود. این اختلال در عملکرد تحصیلی فرد و امور روزمره مستلزم نوشتن تداخل می کند. مؤلفه های اختلال نوشتن عبارتند از: هجی کردن ضعیف، اشتباه در دستور و نقطه گذاری و دست خط بد. اشتباهات هجی کردن اغلب خطاهای آوایی هستند. یعنی هجی کردن اشتباهی که شبیه هجی کردن صحیح به نظر می رسد. نمونه های انواع شایع اشتباهات هجی کردن عبارتند از تلفظ Fone به جای phone یاbeleeve به جای believe. (کاپلان و سادوک، 2003، ترجمه رفیعی و رضاعی، 1382).

مطلب مرتبط :   منبع مقاله با موضوع معنی آموزش و تاریخچه آن، برنامه های آموزشی

ملاکهای تشخیصی اختلال بیان نوشتاری براساس DSM-IV-IR
الف ـ مهارتهای نگارش برمبنای آزمونهای استانداردشده انفرادی (با ارزیابی های عملی مهارتهای نگارش) به میزان زیادی پایین تر از آن است که با توجه به سن تقویمی، میزان هوش و آموزش متناسب با سن انتظار می رود.
ب ـ اختلال مذکور در ملاک الف به میزان چشمگیری با پیشرفت تحصیلی یا فعالیت های روزمره زندگی که مستلزم انشاء متون کتبی است (مثل نوشتن جملات درست از نظر دستوری و پاراگراف های منظم) تداخل می کند.
پ ـ اگر یک نارسایی حسی وجود داشته باشد، مشکلات موجود در مهارتهای نگارش فراتر از حدی است که معمولاً با آن نارسایی همراه است.
4) اختلال یادگیری که به گونه ای دیگر مشخص نشده است (NOS)
این اختلال طبقه ای جدید در DSM-IV-IR برای اختلالاتی است که واجد ملاکهای هیچیک از اختلال یادگیری خاص نیستند و موجب کاهش توانایی های یادگیری کمتر از حد مورد انتظار برحسب هوش، آموزش و سن کودک می شوند (کاپلان و سادوک، 2003، ترجمه رفیعی و رضاعی، 1382).
4ـ تعریف خواندن:
خواندن فرآیندی پیچیده و عالی است که اجزاء بسیار متفاوتی را دربر می گیرد که از چندین رفتار یا مهارت مجزا تشکیل شده است. به اعتقاد هریس و سایپی (1983) خواندن، تفسیر معنادار نمادهای نوشته شده است. مؤلفان از دیدگاههای مختلف به تعریف خواندن پرداخته اند. در اینجا به پاره ای از تعاریف اشاره می کنیم: