دانلود پایان نامه
اما نساجی سنتی یزد را به صورت عامیانه در یزد شعربافی می گوید اما شعربافی چیست ؟
به مجموع مشاغل نساجی سنتی یزد از قبیل دارایی بافی ـ احرامی بافی ـ ترمه بافی بافت دستمالهای سنتی و شال و غیره را که به وسیله دستگاه سنتی بافندگی بافته می شود در یزد شعربافی اطلاق می شود .
اگر ما امروز شهر یزد را به خاطر خانه های گلی و بادگیرهای زیبایش می شناسیم قطعاً در گذشته این شهر را به خاطر پارچه های زیبا و فاخرش می شناختند . شهری که از شرق تا غرب همه آوازه این را داشتند از هند گرفته تا شمالی ترین شهرهای دریای کاسپین از ترمه هایی بسیار زیبایی که برای مردم کشمیربافته می شده تا کارخانه هایی نساجی که در شمال ایران ساخته شدند همه وامدار هنر صنعتگران یزدیند .
اما چه تعداد کارگاه صنعتگر پارچه باف یا شعرباف در یزد وجود داشته اند که دامنه هنر خود را از شرق تا غرب جهان پراکنده کرده اند ؟
شعر بافی سنتی که با دستگاه سنتی پارچه بافی صورت می گیرد همکنون در یزد منسوخ شده واکثر صنعتگران با ماشین صنعتی مشغول کار می باشند.
شعر بافی سنتی که با دستگاه سنتی پارچه بافی صورت می گیرد همکنون در یزد منسوخ شده واکثر صنعتگران با ماشین صنعتی مشغول کار می باشند
بر طبق کتیبه و سنگ نوشته قدیمی موجود در دهلیز درب اهلی مسجدجامع در گذشته شغل اکثر مردم یزد یا شعربافی بوده است و یا مشاغلی در رابطه با آن مثل نخ ریسی و رنگرزی و تهیه ابریشم و غیره . در مورد انواع پارچه های تولیدی توسط این شعربافان اطلاعات ما بسیار کم است و احتمالاً در گذشته تعداد زیادی از انواع تولیدات شعربافی وجود داشته است که هم اکنون فراموش شده و غبار روزگار نام و یاد آنها را از اذهان زدوده است .
اما از انواع تولیدات شعربافی که هم اکنون موجود است می توان موارد زیر را نام برد .
2-3-2-3 زری بافی :
زری، نفیس ترین و افسانه ای ترین دست بافته منسوخ شده ایرانی است که در روزگار رونق و رواج خود شهرتی عالم گیر داشته و هم اکنون نمونه هایی از آن زینت بخش موزه ها و سایر مراکز هنری ایران و دیگر کشورهای جهان است . دارای سابقه ای طولانی از لحاظ بافت و تولید می باشد . هر چند که در تاریخ نساجی ایران زمان پیدایش زری ناپیداست ، ولی به طور اجمال از تاریخ و کتب قدیمه چنین استنباط می شود که نخست در زمان هخامنشیان و سپس در زمان ساسانیان بافتن پرده ها و پارچه های زری رواج داشته وبرای تزئین کاخهای سلاطین و کلیساهای جهان به کار می رفته است . ضمن آنکه « هرودوت » و « اوستا » چیزی شبیه به زری را وصف کرده اند .
مرکز عمده زری بافی ایران در گذشته یزد بوده است و از این شهر به دیگر نقاط جهان صادر می شده است.
این رشته هم اکنون در یزد منسوخ شده ودر حال حاضر کسی بدین رشته مشغول نمی باشد.
2-3-2-4 پرده بافی :
طبق انجام تحقیقات در استان یزد و بررسی کارگاههای سنتی در استان در حال حاضر متأسفانه کارگاه پرده بافی فعالی در سطح استان وجود ندارد و لیکن تا چند سال پیش بافت پارچه پرده ای انجام می گرفته است.
بافت پارچه پرده ای منحصراً در شهرستان یزد معمول و بافندگان اکثر مرد بوده اند . دستگاه بافندگی فرآورده مذکور چهاوردی بوده است .
این رشته هم اکنون در یزد منسوخ شده وهیچ صنعتگری در این رشته مشغول فعالیت نمی باشد.
2-3-2-5 رولحاف بافی :
رویه ی لحاف کلاً به وسیله دستگاه چهار وردی بافته می شود ولی طی سالهای اخیر استفاده از نوعی دستگاه هفت وردی که قادر به تهیه پارچه هایی با عرض 5/3 متر نیز می باشد در بین بافندگان رواج یافته و به وسیله آن منسوجاتی تولید می کنند که در نوع خود منحصر به فرد است . از جمله افرادی که همکنون به این رشته مشغولند تنها باید از استاد محمد علی زنجیریان جمال آبادی نام برد.
2-3-2-6 شمدبافی :
شمد نوعی پارچه ابریشمی یا پنبه ای است که معمولاً به عنوان روانداز در فصل تابستان استفاده می شود .
این رشته در لیست رشته های صنایع دستی ثبت نشده است وهم اکنون تنها به صورت بافت ماشینی در یزد به آن پرداخته می شود .
2-3-2-7 چادر شب بافی :