دانلود پایان نامه
طنز یک پدیده ی جهانی است که به موضوعات اصلی که در تمام جوامع ، مشترک است می پردازد . موضوعاتی همچون سیاست ، مذهب ، قومیت ، روابط جنسی ، جنسیت و سن. (Andrew,2012:11)
شوارز در کتاب خود از گرونر (1978 :1) نقل می کندکه “بدون خنده ، زندگی روزانه یکنواخت و خسته کننده می شود و زندگی بدین گونه به هیچ وجه انسانی نیست. همچنین حس شوخ طبعی و طنز عموما قابل تحسین ترین صفت انسانی به شمار می رود. به همین دلیل است که مطالعه ی طنز جایگاه مهمی در تحقیقات زبان شناسی انگلیسی اشغال کرده وعلاقه وتوجه محققان را برای قرن ها جلب کرده است.) (Schwarz,2010:8
این نکته را باید در نظر داشت که طنز یکی از خصوصیات خاصه ی انسانی است و می بایست آن راهم تراز با قدرت سخنوری و قابلیت محاسباتی ذهن انسان در نظر گرفت . (Nash,1985:1)
یکی از دلایلی که هنوز جزئیات این گونه ی ادبی مشخص نشده است، می تواند پیچیدگی آن باشد. به خاطر قابلیت های متفاوت طنزپردازی، “طنز” موضوعی بسیار سخت و پیچیده است که باعث می شود تحلیل های علمی این موضوع بسیار سخت تر گردد. (Durant& Miller,1988:6)
هدف نهایی و مقصد نهایی طنز ، همانند زبان ، نمود خارجی پیدا کردن افکار انسان و به مفهوم در آوردن آنهاست. این نمود خارجی معانی متعددی را در برمی گیرد. بخشی روزنه ای برای بیان برخی از احساسات است و برخی ابزاری اجتماعی است و بخشی دیگر تمرینی برای هوش و خرد است.

این سرگرمی نشات گرفته از توانایی بشری موجب می شود برخی از کار ساخت جک امرار معاش کنند. بنابراین در فرهنگ این امکان وجود داردکه فردی عقیده ی شخصی و نوع نگاهش به دنیا راتوسط مجموعه ی جک هایش انتشار دهد. (Cisneros&Eta1,2007:1)
راس می نویسد :”طنز در جامعه ما تاریخچه و جایگاه بالایی دارد. نگاهی به لیست پخش برنامه های تلویزیونی نشان می دهد سریال ها و شوهای طنز ، دارای ساعات اوج بیننده تلویزیونی در هر شب هستند. کتاب های طنز نیز همیشه در لیست پرفروش ترین ها هستند. طنز از هجو سیاسی گرفته تا جک ، راهی است برای برقراری دوستی یا حتی طرد دیگران.” (Ross,1998:xi)
حلبی معتقد است : “در طنز، خنده فقط چاشنی بیان است و در ورای هر خنده رقیق، گریه عمیق بر ناروایی ها پنهان است.طنز درعین خنداندن،انسان را متوجه معایب خود و جامعه کرده وبه تأمل و تفکر وا می دارد .” (حلبی، 1364 :34)
مطالعه ی طنز و اینکه چه چیزی باعث خنده ی مردم می شود بی حد و حساب است و در طول قرن ها ، نویسندگانی با علایق گوناگون سعی در توصیف این امر داشته اند و دلایلی جمع آوری کرده و به تحلیل آنها پرداخته اند. از افلاطون و ارسطو گرفته تا سیسرو ، از هیوم و کانت گرفته تا متاخرانی چون برگسون و فروید . همه ی این ها فهرست متعددی از کتاب های گوناگون با نظریات متعدد و نظریه پردازان بیشمار را به وجود می آورند. با این وجود بیشتر کارهای انجام شده روی طنز بیشتر تمایل به جنبه های فیزیولوژیکی ، روانشناختی و جامعه شناختی طنز داشته اند و کمتر دانشمندی در مقایسه ، به تحقیق بر روی جنبه های زبانشناسی طنز پرداخته است . (Chiaro,1992:1)
راسکین معتقد است، هنوز هیچ الگویی از طنز ارائه نگردیده است که بتواند توضیح دهد، چه چیزی خنده دار است، چرا خنده دار است، چطور، چه زمانی و برای چه کسی خنده دار است. پاسخ به این پرسش ها بسیار پیچیده است اما برای ورود به حیطه ای با این وسعت می بایست مطلب را کمی کوچک و ملموس تر کرد تا بتوان در مورد آن به بحث نشست.
در واقع تا سال 1985 که راسکین به عنوان اولین زبانشناس توانست به لحاظ معنی شناسی و کاربردشناسی ساختار طنز را تحلیل کند ، هیچ نظریه ی کاملی در باب تحقیقات طنز در حوزه ی زبانشناسی وجود نداشت.(شریفی و کرامتی یزدی ،1389 )
2-2-1نظریه ی انگاره ی معنایی طنز :
راسکین نظریه ی انگاره معنایی خود را در سال 1985 ارائه داد . او معتقد است که نظریه اش باید آینه ی توانش زبانی سخنگوی بومی برای قضاوت در مورد جک باشد. به عبارت دیگر این نظریه ، باید مدلی باشد که بتواند شم زبانی سخنگوی بومی در ارزیابی طنز بودن یک متن را بازتاب دهد. (Raskin,1985:48-51)
هدف راسکین در این نظریه ، این است که دو نکته را آشکار کند: اول آنکه چرا برخی از متون طنزهستند و برخی دیگر چنین نیستند و دوم آنکه شرایط لازم و کافی برای طنز خواندن یک متن را ابراز کند. او همچنین بیان می کند ، ازآنجا که این نظریه یک نظریه ی زبانشناسی است ، طبیعتا بهتر است محدود به طنز کلامی باشد . به علاوه این نظریه برای به کارگیری در متون کوتاه مانند جک نسبتا مناسب تر از انواع پیچیده تری از طنز است . (Ibid,45-47)
اساس نظریه ی راسکین برپایه ی انگاره هاست . راسکین معتقد است که هر انسانی انباری اختصاصی از انگاره ها در ذهن دارد . زیرا انسان ها دانش زبانی متفاوتی دارند و تجربه و دانش آنها نیز ازدنیای پیرامونشان متفاوت است .این دلایل بر درک متفاوت هر انسان از طنز ، تاثیر می گذارد . (Aromaa,2011)
راسکین معتقد از هرفردی در ذهن خود 3 نوع انگاره دارد :
انگاره هایی که در اصطلاح آن را عقل سلیم می خوانیم که شامل روندهای استاندارد و معمول در یک موقعیت است .
انگاره های محدود شده که توسط برخی از افراد مانند خانواده و دوستان مشترک است .
انگاره های فردی که به تجربیات شخصی هر فردی باز می گردد . (Raskin,1985:81)
او سپس به بحث همپوشانی انگاره ها در جک می پردازد و ابراز می کند که همپوشانی انگاره ها در ابتدا در جک مخفی است . موقعیت جک انگاره ی اول را آشکار می کند و درادامه چیز عجیبی وارد موقعیت جک می شود و انگاره ی دیگر نیز آشکار می شود . وقتی انگاره ی جدید پیدا شد ، عجیب بودن در متن جک از بین می رود . او همچنین اشاره می کند که درجات مختلفی از این همپوشانی انگاره وجود دارد که عبارتند از :
همپوشانی کامل : بسیار نادر است و درآن متن جک به طور کامل با دو انگاره سازگار است و هیچ چیز عجیبی به نظر نمی رسد .
همپوشانی نسبی : بیشتر جک ها از این نوع هم پوشانی برخوردارند . دراین جک ها یک انگاره با متن جک سازگارتر است .
همپوشانی کاملا نسبی : در این نوع همپوشانی هردو انگاره به یکباره آشکار می شوند و بخشی از متن با یکی ازآنها یا هر دو ناساز گار است . (Ibid)
بنابر فرضیه ی اصلی نظریه ی انگاره ی معنایی طنز ، همپوشانی انگاره شرط لازم برای متن طنز است ولی شرط کافی نیست . شرط کافی در تقابل انگاره هاست .
راسکین ابراز می کند که تقابل انگاره را به شیوه های گوناگون می توان نشان داد . او از سه نوع تقابل اصلی میان حقیقی و غیر حقیقی نام می برد و بیان می کند که مرز میان این تقابل ها چندان هم معلوم نیست . این تقابل انگاره ها عبارتند از :
واقعی در برابر غیرواقعی : این تقابل تمایز میان موقعیت واقعی موجود در جک را با موقعیت ناسازگاری که تازه در جک ایجاد شده و نمی تواند درست باشد ، مشخص می کند.