دانلود پایان نامه
۱
(وزن کل:۲٫۵)
E2
تعداد مراکز رشد (به صورت مستقل یا در درون پارک های علم و فناوری)
پیشینه پژوهش
مطالعه تحقیقات و بررسی های انجام شده را می توان به عنوان چراغی جهت راهنمایی و هدایت سایر تحقیقات متأخر قلمداد نمود که باعث غنی تر شدن و دقیق تر شدن تحقیقات آتی می شوند. جستجوهای انجام گرفته نشان داد که تاکنون تحقیقات بسیاری در زمینه بررسی وب سایت ها صورت گرفته است. بیشتر موضوعات این تحقیقات به ارزیابی صفحات وب عمومی، دانشگاه ها، کتابخانه ها یا حوزه های موضوعی خاص، با به کارگیری معیارهای عمومی، پرداخته اند. در موارد دیگر، ارزیابی سایت ها از جنبه های کاربردپذیری، دسترس پذیری و تحلیل محتوا مورد توجه بوده است.همچنین در زمینه وب سنجی پژوهش هایی صورت گرفته است.
پیشینه پژوهش در ایران
مواردی از پژوهش های انجام شده در زمینه رتبه بندی وب سایت ها براساس شاخص های وب سنجی
امین پور (1390) تحقیقی با عنوان “روش های ارتقای رتبه وب سایت های دانشگاه های علوم پزشکی ایران” انجام دادند. این مقاله ضمن بررسی و تحلیل پژوهش های انجام شده در زمینه وب سایت های دانشگاهی ایران وجهان و با در نظر گرفتن شاخص های مورد نظر در رتبه بندی وب سایت های دانشگاه های جهان، روش هایی را برای ارتقای رتبه وب سایت های دانشگاه های علوم پزشکی کشور با تاکیدی بر جنبه های ساختاری و محتوایی ارائه می کند. مطالعات انجام شده در این مقاله مروری نشان دهنده کم بودن میزان تاثیرگذاری وب سایت های دانشگاه های علوم پزشکی ایران و پایین بودن رتبه های آن ها از نظر شاخص های وب سنجی بوده است. وجود نقایصی نظیر ضعف در طراحی وب سایت ها، کم بودن تعداد صفحات روزآمد انگلیسی، فقدان نقشه جامع و موتور جستجوی داخلی در اغلب وب سایت ها، محدودیت امکان دسترسی به منابع اطلاعاتی از طریق وب، نقص در ثبت و معرفی وب سایت های دانشگاه های علوم پزشکی ایران در راهنماها و موتورهای جستجو از جمله دلایل ضعف دانشگاه های علوم پزشکی در وب و پایین بودن رتبه این وب سایت هاست. با توجه به بررسی مطالعات انجام شده و با در نظرگرفتن شاخص های وبسنجی در رتبه بندی وب سایت های دانشگاه های جهان، تمهیداتی در جهت رفع نقایص مذکور در نظر گرفته شده است.
امین پور و اطرج (1389) پژوهشی تحت عنوان “رتبه بندی وب سایت های دانشگاه های علوم پزشکی تیپ یک ایران” انجام دادند. هدف این پژوهش تعیین رتبه وب سایت های دانشگاه های علوم پزشکی تیپ یک ایران بر اساس شاخص های وب سنجی می باشد. روش بررسی آن، طی یک مطالعه توصیفی_ مقطعی، 9 وب سایت های دانشگاه های علوم پزشکی تیپ یک کشور مورد بررسی قرارگرفت. در این بررسی تعداد صفحات وبی، پیوندهای دریافتی و پیوندهای دریافتی خارجی برای هر دانشگاه با استفاده از جستجوگر آلتاویستا تعیین گردید و سپس عامل تأثیرگذار وب کلی و خالص هر دانشگاه محاسبه شد. در نهایت وب سایت های دانشگاه های علوم پزشکی تیپ یک کشور براساس حجم وب سایت، تعداد پیوندهای دریافتی، پیوندهای دریافتی خارجی و همچنین عامل تأثیرگذار وب کلی و خالص مقایسه و رتبه بندی گردید. ابزار جمع آوری داده ها، فرم های جمع آوری اطلاعات بود. یافته های پژوهش حاکی از آن است که دانشگاه علوم پزشکی تهران در زمینه حجم وب سایت و تعداد پیوندهای دریافتی، رتبه اول را در بین دانشگاه های علوم پزشکی تیپ یک کشور کسب کرد، در حالی که از نظر عامل تأثیرگذار وب خالص در رتبه آخر قرار گرفت. دانشگاه علوم پزشکی اهواز بالاترین رتبه را از نظر عامل تأثیرگذار وب کلی و خالص در میان دانشگاه های مورد مطالعه به خود اختصاص داد. در نتیجه دانشگاه های برتر علوم پزشکی کشور هم حضور چندان مؤثری در وب نداشته و در سطح بین المللی شناخته شده نمی باشند. کم بودن تعداد صفحات وبی انگلیسی و جوان بودن وب سایت های دانشگاهی ایران از عمده دلایل حضور ضعیف دانشگاه های علوم پزشکی ایران در وب به شمار می رود.
نیازی و ابونوری (1389) پژوهشی با هدف رتبه بندی شاخص های مقیاس وبومتریک در دانشگاه های منتخب از جمله تهران، اصفهان، تربیت مدرس، الزهرا، مازندران، گیلان، یزد، اراک و رازی است. برای انجام این پژوهش توصیفی، مقطعی و کاربردی از پرسشنامه استفاده شد که براساس نمونه گیری طبقه بندی شده، سهمیه ای بین 355 نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه های منتخب یاد شده توزیع گردید و داده های پژوهش با استفاده از نرم افزار SPSS 16 تجزیه و تحلیل شده است.
معیارهای وبومتریک شامل این موارد می باشد: 1. ارزیابی آموزش های برتر در وب: به میزان اهمیت دادن دانشگاه ها به انتشار الکترونیک رتبه داده می شود. 2.حجم، قابلیت دید و اثر: در مورد صفحات وب منتشر شده توسط دانشگاه ها است. 3. منابع اطلاعات و تفسیر آن ها: دستیابی به صفحات وب اصولا به واسطه موتورهای جستجو فراهم می شود، که کلیدهای ارزیابی قابلیت دیده شدن و میزان اثر وب سایت های دانشگاه ها به شمار می آیند. نتایج تحقیق به شرح زیر است: رتبه بندی شاخص های مقیاس وبومتریک برای دانشگاه های تهران، الزهرا ،مازندران ،گیلان و اصفهان به ترتیب زیر است: 1. ارزیابی آموزش های برتر در وب 2. حجم، قابلیت دید و اثر. رتبه بندی شاخص های مقیاس وبومتریک برای دانشگاه های تربیت مدرس، یزد، اراک و رازی به ترتیب زیراست: 1. حجم، قابلیت دید و اثر 2. ارزیابی آموزش های برتر در وب. می توان گفت موقعیت تمامی دانشگاه های منتخب از لحاظ شاخص وبومتریک مناسب نیست.
مسگرپور و همکاران (1388) در تحقیقی با عنوان “مقایسه رتبه های کشوری، منطقه ای و جهانی وب سایت دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی ایران” به بررسی و مقایسه روند تغییرات رتبه وب سایت دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی ایران در سه سطح ملی، منطقه ای و بین المللی طی سا ل های 2007 تا 2009 میلادی می پردازد. طی یک مطالعه توصیفی مقطعی ابتدا تمامی دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی وابسته به وزارتخانه های علوم و بهداشت که دارای وب سایت اختصاصی بودند، از طریق کاوشگر گوگل شناسایی و بررسی گردید. سپس رتبه های کشوری، منطقه ای و جهانی مؤسسات وابسته به دو وزارتخانه علوم و بهداشت که در پایگاه وب سنجی وارد شده بودند، در چهار مقطع زمانی جولای2007 ، ژانویه 2008، جولای 2008 و ژانویه 2009 استخراج و مورد مقایسه قرار گرفت. براساس یافته های پژوهش، وب سایت دانشگاه تهران در بین دانشگاه های مورد بررسی، رتبه اول کشوری را در طی هر چهار مقطع زمانی کسب کرد. وب سایت این دانشگاه در ارزیابی ژانویه 2009 رتبه سوم منطقه و نهصد و نودم جهان را کسب کرده که بیانگر 383 رتبه ارتقا در طول 18 ماه در سطح جهان است. در این دوره، دانشگاه علوم پزشکی مشهد از میان تمامی دانشگاه های مورد مطالعه، بالاترین ارتقای رتبه وب را در سطح جهانی داشته است. پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران تنها مرکز تحقیقات ایرانی بود که در رتبه بندی سوم و چهارم وب سنجی در میان 1000 رتبه اول مراکز تحقیق و توسعه جهان قرار گرفته است.
مواردی از پژوهش های انجام شده در زمینه رتبه بندی وب سایت ها براساس میزان رویت با استفاده از تحلیل پیوند
سهیلی و عصاره (1388) پژوهشی تحت عنوان “بررسی میزان رویت و عامل تاثیرگذار وب سایت های وزارتخانه های دولت جمهوری اسلامی ایران” انجام دادند. هدف اصلی این پژوهش، تحلیل پیوندهای وب سایت های وزارتخانه های جمهوری اسلامی ایران می باشد، تا از این طریق بتوان به رتبه بندی این وب سایت ها بر اساس میزان رؤیت و میزان تأثیرگذاری آن ها پرداخت. ضمناً خوشه های مهم در این وب سایت ها را شناسایی و با ترسیم نقشه آن ها، وب سایت های مهم را معّرفی نمود. روش پژوهش، تحلیل پیوندهاست. کلیه پیوندهای مختلف وب سایت وزارتخانه های جمهوری اسلامی ایران که در مجموع 21 وب سایت را شامل می شود، با استفاده از راهنمای اینترنتی یاهو، بازیابی و استخراج گردید. یافته های به دست آمده نشان داد وب سایت های وزارت تعاون، وزارت علوم تحقیقات و فناوری، وزارت صنایع و معادن به ترتیب بالاترین میزان پیوند دریافتی را داشته و در نتیجه بالاترین میزان رؤیت را به خود اختصاص داده اند. وب سایت های وزارت دادگستری، وزارت کشور و وزارت صنایع دارای بالاترین حجم صفحات وب می باشد. نتایج حاصل از تحلیل داده ها نشان داد وب سایت های وزارتخانه های دولت جمهوری اسلامی ایران، میزان رؤیت و عامل تأثیرگذار بسیار پایینی دارند. برخی از دلایل این امر شاید بتوان به این اشاره کرد که این وب سایت ها فقط برای کاربران فارسی زبان طراحی شده اند و فاقد نسخه انگلیسی می باشند. از دلایل دیگر می توان به عدم اطلاع رسانی مناسب و آگاه کردن کاربران از خدمات ارائه شده توسط این وب سایت ها، اشاره داشت.
اسفندیاری مقدم، دانش و سهیلی (1388) پژوهشی با هدف رتبه بندی و تعیین وب سایت های هسته واحدهای جامع و مراکز استان های دانشگاه آزاد اسلامی با استفاده از روش وب سنجی انجام دادند. جامعه پژوهش را 36 وب سایت واحدهای جامع و مراکز استان های دانشگاه آزاد اسلامی شامل می شود. روش پژوهش، روش تحلیل پیوند است که یکی از روش های وب سنجی می باشد. بنابراین، با استفاده از شیوه های وب سنجی، میزان رویت و عامل تاثیرگذار وب، روش دستهبندی و مقیاس چندبعدی به مطالعه خوشه های اصلی این وب سایت ها بر اساس هم پیوندی آن ها پرداخته شده است. به منظور گردآوری داده ها و برای شمارش انواع پیوندها از راهنمای اینترنتی یاهو استفاده شد. بررسی وضعیت وب سایت های دانشگاه های آزاد مراکز استان و مراکز جامع آن براساس تعداد پیوندهای دریافتی حاکی از این است که وب سایت های دانشگاه آزاد تهران جنوب ، دانشگاه آزاد کرج و دانشگاه آزاد تبریز به ترتیب دارای بالاترین تعداد پیوند دریافتی و در نتیجه بالاترین میزان رؤیت هستند. از نظر ضریب تأثیرگذاری تجدیدنظر شده وب سایت دانشگاه آزاد خرم آباد دارای بالاترین رتبه و وب سایت دانشگاه آزاد خوراسگان دارای پایین ترین رتبه هستند. از بین وب سایت های دانشگاه های مورد بررسی 10 وب سایت به عنوان وب سایت هسته انتخاب شدند. یافته های پژوهش حاکی از آن است به طور کلی وب سایت های اکثر دانشگاه های آزاد ایران از وضعیت مناسب برخوردار نیستند و در اکثر موارد تعداد صفحات، پیوندهای دریافتی و کل پیوندهای آنها به جز چند مورد معدود، اندک است. به همین دلیل میزان رؤیت بسیاری از وب سایت های مورد بررسی بسیار پایین بود. احتمالاً مشکل زبان از عمده ترین مسائل مطرح در زمینه تعداد پیوند دریافتی، به ویژه برای دریافت پیوند خارجی می باشد.
حیدری و فراشبندی (1386) پژوهشی تحت عنوان “تحلیل پیوندهای وب سایت های انجمن ها و موسسات ملی و بین المللی کتابداری و اطلاع رسانی” انجام دادند. با استفاده از روش وب سنجی کل پیوندها، پیوندهای دریافتی، هم پیوندی ها، تعداد صفحات هر وب سایت و ضریب تأثیرگذاری این وب سایت ها به منظور ارزیابی میزان رؤیت، میزان تأثیرگذاری و همکاری گروهی، ملی و بین المللی میان انجمن های کتابداری و اطلاع رسانی، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. کل جامعه مورد بررسی، جمعاً 127 وب سایت مربوط به انجمن های کتابداری است که از فهرست انجمن کتابداران آمریکا(ALA) استخراج شده است. این مجموعه پس از اعمال دو بار برش در مقاطع شمارش پیوندهای دریافتی و هم پیوندی ها (به منظور انتخاب وب سایت های پربسامد) به 28 وب سایت کاهش یافت. تجزیه و تحلیل این وب سایت ها نشان داد که سایت های انجمن کتابداران آمریکا، انجمن کتابخانه های تخصصی، فدراسیون بین المللی انجمن ها و مؤسسات کتابداری وانجمن کتابداری پزشکی آمریکا از نظر تعداد کل پیوندها و پیوندهای دریافتی در بالاترین سطح قرار داشتند و در بین وب سایت های مورد بررسی دارای بیشترین میزان رؤیت در محیط وب بودند، به همین دلیل ضریب تأثیرگذاری آن ها از وب سایت های انجمن ها و مؤسسات دیگر کتابداری و اطلاع رسانی بیشتر بود. هم چنین نتایج بررسی نشان داد که تعداد سه خوشه ملی، بین المللی و اختصاصی_ پژوهشی، در بین وب سایت های انجمن های کتابداری و اطلاع رسانی وجود دارد.
سهیلی و عصاره (1385) در پژوهشی به بررسی میزان رؤیت و میزان اثرگذاری و همکاری وب سایت های نانو فناوری ایران با استفاده از روش وب سنجی پرداختند. جامعه پژوهش کلیه وب سایت های مربوط به نانوفناوری ایران می باشد. روش پژوهش، روش تحلیل پیوندها است که با استفاده از راهنمای اینترنتی یاهو ابتدا انواع پیوندهای دریافتی، خودپیوندی وهم پیوندی وب سایت های مورد مطالعه شمارش گردیدند. آن گاه از روش های دسته بندی خوشه ای و تحلیل چند متغیره روی هم پیوندها استفاده شد .یافته های پژوهش آن ها نشان داد وب سایت های نانو فناوری ایران دارای میزان رؤیت، میزان تأثیرگذاری و حجم صفحات پایینی در محیط وب می باشند. «سایت ستاد ویژه توسعه فناوری نانو»، «سایت ایده پردازی کاربردی در فناوری نانو» و «سایت انجمن نانو فناوری ایران دارای بالاترین تعداد پیوند دریافتی پیوند دریافتی و در نتیجه بالاترین میزان رؤیت بودند و وب سایت «دپارتمان نانو» دارای پایین ترین میزان رؤیت می باشد. نتایج پژوهش هم چنین نشان داد سایت «کمیته نانو فناوری دانشگاه صنعتی امیرکبیر»، «سایت ستاد ویژه توسعه  فناوری نانو» و سایت ایده پردازی کاربردی در فناوری نانو، دارای بالاترین میزان تأثیرگذاری و «سایت مؤسسه علوم و فناوری نانو دانشگاه کاشان» دارای پایین ترین میزان تأثیرگذاری می باشد. نتایج هم چنین نشان داد وب سایت های نانو فناوری ایران در دو خوشه به اهم به همکاری می پردازند. به طور کلی وب سایت های نانو ایران ضریب تأثیر پایینی دارند.
نوروزی (1384) در پژوهشی تحت عنوان “ضریب تأثیرگذاری وب و سنجش آن در برخی سایت های دانشگاهی ایران” با استفاده از موتورکاوش آلتاویستا، میزان پیوندها به 15 وب سایت دانشگاه ایرانی و میزان ضریب تأثیرگذار وب را بررسی کرد. پژوهش وی نشان داد که دانشگاه های شهید بهشتی و فردوسی به ترتیب بیشترین و کم ترین تأثیر را در محیط وب داشته اند. از نظر میزان حجم سایت، دانشگاه تهران بالاترین و دانشگاه ایلام، پایین ترین رتبه را در مقایسه با سایر دانشگاه های ایران دارا بودند. نتایج پژوهش نشان داد در مجموع، حجم سایت های دانشگاهی ایران بسیار پایین است، هم چنین پیوندهای کمی به این وب سایت ها داده شده است. «نوروزی» معتقد است در طراحی وب سایت های دانشگاهی باید مسائلی هم چون جذابیت، وجود اطلاعات مناسب و وجود نسخه انگلیسی زبان در نظر گرفته شود تا میزان پیوند به آن ها در سطح بالاتری قرارگیرد.
پژوهش های انجام شده در زمینه رتبه بندی وب سایت ها براساس تراکم کلمات کلیدی
مردانی نژاد و دانش (1391) در پژوهش خود به ارزیابی تراکم کلمات کلیدی در وب سایت های برتر کتابخانه های مرکزی دانشگاه ها ی علوم پزشکی ایران پرداختند. نتایج پژوهش آن ها نشان داد که هیچ کدام از دانشگاه ها در وب سایت خود از کلمات کلیدی مناسب استفاده نکرده اند. در این میان، وب سایت کتابخانه مرکزی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان به دلیل استفاده از کلمات کلیدی در ابر برچسب های اصلی، توانسته است میزان تأثیرگذاری بالایی را کسب نماید. همچنین، در رتبه بندی وب سایت های کتابخانه های مرکزی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد در موتور جستجوی گوگل، رتبه بالایی را به خود اختصاص داده است.
مردانی نژاد و دانش (1391) در پژوهش خود به بررسی وضعیت تراکم کلمات کلیدی در ساختار وب سایت های واحدهای آموزش مجازی دانشگاه ها ی علوم پزشکی ایران پرداختند. نتایج پژوهش آن ها نشان داد که هیچ کدام از دانشگاه ها در وب سایت خود از کلمات کلیدی مناسب استفاده نکرده اند. در این میان، وب سایت واحد مجازی دانشگاه علوم پزشکی مشهد به دلیل استفاده از کلمات کلیدی در ابر برچسب های اصلی، توانسته است میزان تأثیرگذاری بالایی را کسب نماید. همچنین، در رتبه بندی وب سایت های واحدهای مجازی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد در موتور جستجوی گوگل رتبه بالایی را به خود اختصاص داده است.
شعبان زاد و موسوی چلک و شریفی (1385) پژوهشی با هدف تاثیر تراکم کلمات کلیدی در وب سایت کتابخانه مرکزی دانشگاه های صنعتی تحت پوشش وزارت علوم شهر تهران انجام دادند. روش پژوهش، روش تحلیل محتوا است و جهت اندازه گیری تراکم کلمات کلیدی www.googlerankings.com استفاده شده است. جامعه پژوهش از 6 وب سایت کتابخانه مرکزی دانشگاه های صنعتی تحت پوشش وزارت علوم شهر تهران تشکیل شده است. یافته ها نشان می دهد پربسامدترین کلیدواژه ها به ترتیب LIBRARY-CENTERAL LIBRARY-BOOK-CENTERAL می باشند. نتیجه جستجوی کلیدواژه دانشگاه در موتور جستجوی گوگل، دانشگاه شریف در بالاترین رتبه و هم چنین با کلیدواژه کتابخانه مرکزی و کتابخانه مرکزی دانشگاه، دانشگاه علم و صنعت نسبت به سایر دانشگاه ها در صدر نتایج جستجو قرار گرفته است. یافته های تحقیق بیانگر آن است که هیچ یک از وب سایت های جامعه مذکور از کلمات کلیدی مناسب استفاده نکرده اند. بنابراین رتبه بازیابی آن ها نیز قابل توجه نبوده است. استفاده از کلمات کلیدی عبارتی (دو واژه ای- سه واژه ای) در بازیابی وب سایت های مورد نظر کاربرد موثرتری نسبت به کلمات تک واژه ای دارد.
پیشینه پژوهش در خارج