ساختار سرمایه و رابطه آن با عملکرد شرکت- قسمت ۸

0 Comments

۲-۴-۳- هزینه سهام عادی
تصویر درباره بازار سهام (بورس اوراق بهادار)
هزینه خاص سهام عادی عبارت از حداقل نرخ بازده ای است که شرکت باید عاید صاحبان سهام عادی کند تا بدان وسیله، ارزش بازار سهام آن شرکت حفظ گردد. هزینه سهام عادی هزینه وجوه تامین شده از محل فروش سهام است و بالاخره هزینه سهام عادی نرخ بازده است که سهامداران از سهام عادی شرکت انتظار دارند.
برای روش ها و مدل های متفاوتی ارائه شده است که مهمترین آنها به شرح زیر است(شباهنگ، ۱۳۷۲: ۲۰۹):
۲-۴-۳-۱-مدل قیمت گذاری دارایی های سرمایه ای
بر اساس رفتار و عملکرد سرمایه گذار ریسک گریز، تعادل ضمنی بین ریسک و بازده مورد انتظار برای هر سهم وجود دارد. در حالت تعادل بازار، انتظار می رود که یک سهم بتواند متناسب با ریسک غیر قابل اجتناب خود، بازده داشته باشد. ریسک غیر قابل اجتناب، ریسکی است که با تنوع سرمایه گذاری نتوان آن را حذف کرد. هر چه ریسک غیر قابل اجتنابِ سهمی بیشتر باشد بازده مورد انتظار سرمایه گذاران از آن سهم بیشتر است(رودپشتی،۱۳۸۷: ۳۹).
رابطه بین بازده مورد انتظار و ریسک غیر قابل اجتناب و ارزشیابی سهام در این زمینه، اساس مدل قیمت گذاری دارائی‏های سرمایه ای است. این مدل توسط شارپ(۱۹۶۰) ارائه شد. این مدل مانند هر مدل دیگری بر اساس یکسری فرضیات بنا شده است و در ابتدا فرض شده است که بازار سرمایه کارا می باشد و در آن سرمایه گذاران کاملاً آگاه بوده، هزینه داد و ستد مالی صفر است و هیچ سرمایه گذاری آنقدر قوی نیست که بتواند در قیمت بازار تاثیر بگذارد.
در مدل پیشگفته هزینه سهام عادی به عنوان حداقل نرخ بازده ای تعریف شده است که شرکت باید از سرمایه های تامین شده توسط سهام عادی بدست آورد تا آنکه قیمت سهام عادی بدون تغییر باقی بماند. لذا بر اساس مدل قیمت گذاری دارایی‏های سرمایه ای، نرخ بازده مورد انتظار سهم را به این شکل محاسبه می کنند:

هزینه سهام عادی = 
نرخ بهره بدون ریسک = 
بازده مورد انتظار از بازار = 
حساسیت بازده سهم نسبت به بازده مجموعه بازار = 
فرض مدل قیمت گذاری دارایی‏های سرمایه ای این است که بازار سرمایه کارا ست. بر اساس این فرض، نرخ بازده مورد انتظار روی سهام عادی توسط ریسک سیستماتیک شرکت تعیین می شود. ریسک کلی سهم از ریسک سیستماتیک و غیر سیستماتیک تشکیل می شود و فرض مدل قیمت گذاری دارایی سرمایه ای آن است که ریسک غیر سیستماتیک را با تنوع سرمایه گذاری می توان به کلی از میان برد و تنها ریسک سیستماتیک برای بررسی باقی خواهد ماند (Stewart,1991,442).
تخمین بتا (β): با در نظر گرفتن رگسیون خطی بین بازده گذشته سهام و بازده گذشته بعضی از شاخص های بازار، محاسبه می شود. بتای بدست آمده در این روش همان بتای تاریخی می باشد.
بتا نشان دهنده میزان مخاطره آمیز بودن سهام درگذشته است در حالی که ما به دنبال محاسبه ریسک در آینده هستیم. باید توجه داشت که اگر بتا در محاسبه ریسک شرکت بکار می رود و اگر بتای بدست آمده از اطلاعات تاریخی به عنوان قالبی برای محاسبه هزینه سرمایه استفاده کند، بطور تلویحی این فرض وجود داشته است که ریسک آتی شرکت برابر ریسک گذشته آن می باشد.
۲-۴-۳-۲- مدل گوردون
در این مدل انتظارات سرمایه گذاران از جریان سود آتی سهام شرکت برآورد می شود و از قیمت جاری سهام عادی به منظور تعیین نرخ بازده مورد انتظار سهامداران استفاده می گردد. در رابطه با ارتباط قیمت سهام با سود سهام باید گفت که قیمت مساوی ارزش فعلی سود سهام مورد انتظار و نرخ تنزیل، نرخی است که بر مبنای ریسک تعدیل شده و مورد انتظار سرمایه گذاران است. چنانچه قیمت سهام و سود سهام مورد انتظار معلوم باشد نرخ بازده مورد انتظار از مدل زیر بدست خواهد آمد:

ارزش جاری = 
سود سهام دروه های آتی = 
نرخ تنزیل = 
نقص فرمول بالا این است که تعیین سود سهام مورد انتظار سرمایه گذاران آسان نیست اما اگر در گذشته شرکت از الگوی منظمی در ارتباط با پرداخت سود سهام استفاده کرده باشد از دیدگاه سرمایه گذاران معقول خواهد بود که روند الگوی فعلی در آینده نیز تداوم داشته باشد.
اگر انتظار رود که سود تقسیمی با نرخ ثابت g رشد کند (که این رشد همراه با رشد درآمد هر سهم باشد) لذا می توانیم داشته باشیم:

نرخ رشد درآمد هر سهم که برای تمام سالهای آتی فرض شده = 
سود تقسیمی هر سهم در زمان صفر = 
می توانیم معادله بالا را به صورت زیر خلاصه کنیم:

اگر این معادله را ساده کنیم حاصل جمع آن بصورت زیر می باشد:

بنابراین، سودهای تقسیمی مورد انتظار در دوره n، برابر سود تقسیمی در دوره فعلی می باشد و این با عامل رشد ترکیب می شود:

اگر  باشد معادله بالا بصورت زیر بیان می شود:


پس؛

این مدل را برای هر نرخ رشدی می توان استفاده کرد. مدل گوردون از یک رابطه خطی پیروی می کند، یعنی با افزایش درآمد متعلق به هر سهم ، سود تقسیمی در سالهای مختلف فرق می کند. همانگونه که در بالا نیز دیده شد، تعیین نرخ رشد از عوامل حساس در محاسبه نرخ بازده مورد انتظار سهامدار عادی می باشد. در ادامه چند روش برای تعیین نرخ رشد معرفی می شود:
۲-۴-۳-۲-۱-میانگین حسابی رشد
در این روش g با محاسبه میانگین ساده حسابی EAT در دوره زمانی مشخص تعیین می گردد:
سال های 
برای تخمین میزان رشد در سال  به صورت زیر عمل می شود:
<

برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت fotka.ir مراجعه نمایید.

img />

 

۲-۴-۳-۲-۲- میانگین هندسی رشد
میانگین هندسی نرخ رشد برابر با نرخ رشد مرکب است که با بهره گرفتن از معادله زیر محاسبه می شود.

می توان از عبارت نرخ رشد مرکب و میانگین هندسی نرخ رشد در این رابطه استفاده کنیم که این دو عبارت مترادف هم هستند (جهانخانی و پارسائیان، ۱۳۷۶: ۳۱۶).
۲-۴-۳-۲-۳-میانگین لگاریتمی رشد
می توان با بهره گرفتن از رگرسیون خطی نیز نرخ رشد را محاسبه نمود. چنانچه قصد محاسبه سود پس از مالیاتی را داشته باشیم که به صورت مرکب، پیوسته رشد یابد به صورت زیر عمل می کنیم:

اگر لگاریتم طبیعی هر دو مقدار را به دست آوریم رابطه زیر را خواهیم داشت:

در فرمول بالا gنرخ رشد مرکب و t تعداد دوره های زمانی از آغاز تاکنون می باشد (جهانخانی و پارسائیان،۱۳۷۹،۳۳۱).
۲-۴-۳-۲-۴-الگوی مبتنی بر نرخ رشد نگهداری
برای ارزیابی نرخ رشد روش دیگر این است که از الگوی مبتنی بر نرخ رشد نگهداری استفاده کرد:

در این رابطه r برابر است با بازده مورد انتظار حقوق صاحبان سهام و b کسری از سود تقسیم شده است که شرکت انتظار دارد آن را نگهداری کند(درصد سود تقسیمی-۱).
در معادله پیشگفته نرخ رشد ثابت ارائه می شود، ولی هنگام کربرد آن انتظار تحقق سه فرض مهم زیر راداریم:
الف- نرخ سود تقسیمی و در نتیجه نرخ نگهداری سود(درصدپرداخت-۱=b) ثابت بماند.
ب- بازده حقوق صاحبان سهام از محل سرمایه گذاری جدید (r)، با بازده کنونی حقوق صاحبان سهام برابر باشد واین بدان معنی است که ما انتظار داریم بازده حقوق صاحبان سهام ثابت بماند.
پ- ریسک طرح های آینده همانند ریسک دارایی های کنونی شرکت باشد (پارسائیان، ۱۳۷۹، ۹۱).
۲-۴-۳-۳-روش تعدیل نرخ اوراق مشارکت(قرضه)
در این روش ساده و سودمند برای محاسبه هزینه سرمایه، صرف ریسکی به هزینه بدهی بلند مدت شرکت افزوده می شود:
Ks = هزینه بدهی بلند مدت + صرف ریسک
Ks = Kd + صرف ریسک
منطق این روش ساده است. سرمایهگذاران در سهام عادی، در مقایسه با سرمایهگذاران در اوراق مشارکت(قرضه) شرکت، درجه ریسک بالاتری را تقبل میکنند و لذا نرخ بازده مورد توقع آنها شامل پاداشی برای ریسک بالاترشان است. مسئله اصلی در این روش، چگونگی تعیین پاداش ریسک است.هیچ مبنای نظری برای تخمین این پاداش وجود ندارد. اغلب تجزیه و تحلیلها پیرامون مشخصات ریسک عملیاتی و ریسک مالی واحدهای تجاری انجام شده و به طور قضاوتی ارقامی از ریسک را تعیین کردهاند که به طور معمول بین ۲ تا ۶ درصد تغییر میکند. برای تخمین نرخ بازده مورد توقع سرمایهگذاران در سهام عادی شرکت، این ارقام به بازده حاصل از مشارکت(قرضه)های بلند مدت شرکت افزوده میگردد( افشاری،۱۳۷۹: ۸۳۵ ).
۲-۴-۴- هزینه سود انباشته
منطق محاسبه هزینه سود انباشته، پیروی از اصل هزینه فرصت است. عایدی بعد از مالیات به هر حال به سهامداران تعلق دارد. مدیران می توانند این عایدات را به شکل سود سهام بپردازند یا آنها را ذخیره و سرمایه گذاری مجدد نمایند. اگر مدیریت تصمیم بگیرد که سود را تقسیم نکند در این صورت صاحبان سهام فرصتی را از دست داده اند زیرا آنها می توانند با سود سهم خود، سهام ، اوراق قرضه یا هر دارائی دیگری را خریداری نمایند. بنابراین بازده سود انباشته (هزینه سرمایه) باید حداقل معادل هزینه سهام عادی باشد. البته هزینه فرصت سود تقسیم نشده تحت مفروضات معینی به صورت زیر، معادل نرخ بازده مورد انتظار سهام عادی است:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *