دانلود مقاله تحقیق پایان نامه

منبع تحقیق درباره نهاده های تولیدی، از دیدگاه نظری

2-7-1-2-2- برآورد ارزش اقتصادی آب با استفاده از تابع سود مقید
از دیدگاه نظریه های اقتصاد تولید ارزش اقتصادی (ارزش کرانه ای) هر واحد نهاده ثابت یا شبه ثابت (در این جا آب) برابر با مقدار سودی است که با افزودن یک واحد بر نهاده ثابت به سود کل اضافه می شود (چمبرز، 1988). بر همین اساس به جای برآورد تابع تولید و محاسبه ی ارزش تولید نهایی نهاده مورد نظر به عنوان ارزش اقتصادی این نهاده به طور مستقیم می توان تابع سود مقید را برآورد کرد و تاثیر تغییر در مقدار مصرف نهاده ثابت و یا شبه ثابت (آب) را بر سود بنگاه محاسبه نمود.
رابطه (2-12) سود بنگاه یا واحد تولیدی در کوتاه مدت را که حاصل تفاضل هزینه نهاده های متغیر از ارزش محصول تولیدی می باشد نشان می دهد:
(2-12)
که در آن سود واحد تولیدی، بردار قیمت های محصولات تولیدی، بردار قیمت های نهاده های متغیر و بردار مقادیر مصرف نهاده های شبه ثابت می باشد.
با حداکثر سازی رابطه سود مقید به صورت رابطه ضمنی (2-13) به دست می آید:
(2-13)
در رابطه فوق، سود تابعی از قیمت های نهاده ها و محصول و همچنین مقدار نهاده شبه ثابت می باشد. بنابر اصل هاتلینگ چنان چه از تابع سود مقید نسبت به قیمت های محصول و نهاده ها مشتق جزئی گرفته شود و به ترتیب توابع عرضه محصول و تقاضای نهاده ها حاصل می شود. به علاوه چنان چه از تابع سود مقید نسبت به مقدار مصرف نهاده شبه ثابت مشتق جزئی گرفته شود ارزش اقتصادی نهاده شبه ثابت به دست می آید (چمبرز، 1988)، یعنی:
(2-14)
در روابط فوق، و به ترتیب مقدار بهینه مصرف نهاده متغیر و قیمت آن نهاده می باشد. و به ترتیب تابع عرضه محصول و قیمت آن می باشد و ارزش اقتصادی نهاده شبه ثابت (آب) می باشد. بنابراین، با مشخص کردن تابع سود برای هر یک از محصولات مورد نظر و برآورد آن می توان قیمت اقتصادی آب را از رابطه بالا محاسبه نمود.
2-7-1-2-3- برآورد ارزش اقتصادی آب با استفاده از تابع هزینه مقید
ثابت بودن بعضی نهاده های تولیدی در کوتاه مدت موجب می شود امکان مصرف آن ها در سطح بهینه بدون تحمل هزینه اضافی وجود نداشته باشد. در این حالت تولید کنندگان با یک محدودیت مهم در تصمیمات مربوط به حداقل ساختن هزینه تولید در کوتاه مدت مواجه می گردند.
این مساله با استفاده از شکل (2-1) نشان داده شده است. این شکل ایده زیر بنایی تعیین ارزش اقتصادی یک نهاده شبه ثابت را از تابع هزینه مقید نشان می دهد.
شکل 2-1- تاثیر تغییر در قید مقدار نهاده شبه ثابت بر کاهش هزینه.
در شکل (2-1) منحنی هم مقدار تولید مکان هندسی نقاط حداکثر تولید را در ترکیبات مختلف مصرف نهاده متغیر X و نهاده شبه ثابت Z نشان می دهد. مطابق این نمودار اگر مقدار مصرف نهاده شبه ثابت اولیه در دسترس Z1 باشد تولید کننده در نقطه A بر روی منحنی همسان تولید کرده و به اندازه X1 واحد نهاده متغیر مصرف می نماید. اگر نقطه A نقطه بهینه تولید با توجه به تکنولوژی موجود و محدودیت بودجه (اعتبار) باشد مقادیر OX1 و OZ1 مقادیر بهینه مصرف خواهند بود و هزینه تولید در نقطه A حداقل خواهد شد. لیکن به جای A نقطه B مقدار بهینه تولید و در نتیجه نقطه ترکیب نهاده ها برای حداقل هزینه باشد و محدودیت مقدار Z در حد Z1 مانع از دستیابی به نقطه B شود آن گاه با افزایش Z از Z1 به Z2 انتظار می رود هزینه تولید کاهش یابد. به عبارت دیگر، حرکت از نقطه غیر بهینه A به نقطه بهینه B در پی رها سازی محدودیت نهاده شبه ثابت Z موجب کاهش هزینه خواهد شد. این کاهش هزینه در روش تابع هزینه مقید به عنوان ارزش اقتصادی (قیمت سایه ای) نهاده شبه ثابت تلقی می شود.
بر اساس تعریف تابع هزینه مقید به قرار زیر است:
(2-15)
که در آن، f رابطه تبعی تابع هزینه، C هزینه تولید، r بردار قیمت نهاده های متغیر، Q مقدار محصول تولیدی و Z بردار مقادیر مصرف نهاده های شبه ثابت (در این جا آب) می باشند.
بنا بر اصل شفارد چنان چه از تابع هزینه نسبت به قیمت هر نهاده متغیر مشتق جزئی گرفته شود تابع تقاضا برای آن نهاده به دست می آید و چنان چه نسبت به نهاده شبه ثابت ( آب) مشتق جزئی گرفته شود منفی آن معادل ارزش اقتصادی نهاده شبه ثابت (آب) مزبور می باشد. یعنی اگر Vz ارزش اقتصادی نهاده آب باشد، به صورت زیر محاسبه می شود:
(2-16)
به عبارت دیگر، رابطه فوق نشان می دهد که اگر مقدار مصرف نهاده شبه ثابت (آب) به اندازه یک واحد اضافه شود، هزینه متغیر تولید چقدر کاهش می یابد. این مقدار کاهش هزینه همان ارزش اقتصادی است که با کاهش محدودیت نهاده آب ایجاد می شود. لذا تولید کنندگان مایل خواهند بود به همین میزان برای هر واحد نهاده آب قیمت پرداخت کنند.
2-7-2- روش های مستقیم و غیر مستقیم
در تقسیم بندی دیگر روش های قیمت گذاری را می توان به دو صورت روش های مستقیم و غیرمستقیم نام گذاری کرد. از روش های غیر مستقیم می توان به روش قیمت گذاری کیفی (روش هدانیک) و از روش های مستقیم می توان به روش های مربوط به تابع تولید یا تابع هزینه اشاره کرد.

]]>