دانلود پایان نامه

راه حلها: جهت رفع مشکلات در زنجیره تامین سه دسته فنون وجود دارد. دسته اول فنونی هستند که در ارتباط با طراحی و عرضه قطعات، عرضه کنندگان، مدیریت ارتباطات بین عرضه کنندگان و ارتبـــاط سازمان با عرضه کنندگان وجود دارد، دسته دوم فنونی هستند که در ارتباط با سیستم های تولیدی، مدیریت موجودی و مسائل داخلی سازمان جهت رفع مشکلات وجود دارد و دسته سوم مجموعه تدابیــــــری هستند که درمورد توزیع کنندگان، خریداران، وفاداری خریداران و هماهنگی آنها با سازمان باید لحاظ شود. در ذیل به بعضی موارد اشاره می شود:
1 – ادغام عمودی
2 – کنترل موجودی
3 – تکنیک های مناسب بر برنامه ریزی تولید
الف – تکنیک های تولیدی به موقع
ب – تکنیک های برنامه ریزی مواد موردنیاز
ج – عملیات همزمان
4 – استراتژی های کاهش عدم اطمینان [113]
1-1-7- لایه های زنجیره تامین
زنجیره تأمین بالادست4 : این بخش، شامل تأمین‌کنندگان اولیه (که می‌توانند مونتاژ کننده و یا سازنده باشند) و تأمین‌کنندگان آنهاست. همه این مسیرها از مواد سرچشمه می‌گیرند. فعالیت‌های اصلی این بخش، خرید و حمل است.که خود این لایه نیز به سه لایه تقسیم می شود.
زنجیره تأمین داخلی5 : این بخش، شامل تمام پردازش‌های استفاده شده توسط یک سازمان در تبدیل داده‌های حمل شده به سازمان به‌وسیله تامین‌کنندگان، به خروجی‌ها از زمانی است که مواد وارد سازمان می‌شود تا زمانی که محصول نهایی برای توزیع به خارج سازمان حرکت می‌کند. فعالیت‌های این بخش، شامل حمل مواد، مدیریت موجودی، ساخت و کنترل کیفیت است.
زنجیره تامین پایین دست6 : این بخش، شامل تمام فرایندهای درگیر در توزیع و تحویل محصولات به مشتریان نهایی است. به فراوانی مشاهده شده است که زنجیره تامین، با واگذاری محصول یا مصرف آن، پایان می‌پذیرد. فعالیت‌های این بخش شامل بسته‌بندی، انبار و حمل است. این فعالیت‌ها ممکن است با استفاده از چندین توزیع کننده نظیر کل‌فروشان و خرده‌فروشان انجام شوند.
گفتنی است که جریان کالا، می‌تواند در جهت عکس اتفاق افتد، مثل جریان کالاهای برگشتی. لجستیک معکوس، شامل فرایند کالاهای عودتی و برگشتی و نحوه برخورد مناسب با این نوع اقلام و تمام عملیات مرتبط با مصرف مجدد کالا و مواد به منظور افزایش بهره‌وری، سوددهی و کارامدی بیشتر سازمان لجستیکی است. لجستیک معکوس، شامل تمام فعالیت‌های معکوس زنجیره تامین است. به‌طور کلی لجستیک معکوس را می‌توان این‌گونه تعریف کرد: «انتقال دقیق، بموقع و درست مواد، اقلام و کالاهای قابل استفاده و غیرقابل استفاده از انتهایی‌ترین نقطه و آخرین مصرف‌کننده، از طریق زنجیره تامین به واحد مربوطه». به بیانی دیگر، لجستیک معکوس «فرایند حرکت و انتقال کالاها و تولیداتی است که در زنجیره تامین، دارای قابلیت بازگشت هستند».شکل (1-2)
نباید فراموش کرد که لجستیک معکوس، نیازمند هماهنگی کامل بین واحدهای تولید، بازاریابی، امور مالی، سیستم‌های اطلاعاتی و منابع انسانی برای جلوگیری از تضادها و برخوردهای ناهمگون احتمالی در زنجیره تامین است. در لجستیک معکوس، بهبود مستمر از طرق مختلفی صورت می‌گیرد که عبارتند از: مصرف مجدد مستقیم که کالاها پس از تمیز شدن، بدون هیچ تغییری به مشتریان بازگردانده می‌شوند؛ بازیافت مواد که در آن، کاربری مواد و کالاها تغییر یافته و به مشتریان عرضه می‌شود؛ تعمیرات؛ بروز کردن مجدد؛ بازسازی و بهینه‌سازی که می‌تواند شامل تمامی موارد بازیافت مواد، تعمیرات و بروز کردن مجدد باشد.[113]

شکل(1-2): شبکه لجستیک معکوس

1-2- زنجیره تامین معکوس
1-2-1- مروری بر زنجیره تامین معکوس
از جمله مباحثی که امروزه در حوزه لجستیک و مدیریت زنجیره تأمین صنایع مختلف مطرح است، موضوع “لجستیک معکوس” و “مدیریت بازگشتیها” می‌باشد؛ امری که به‌نظر می‌رسد تاکنون در صنایع مختلف کشورمان به آن توجه جدی نشده است. طی دو دهه اخیر، شرکت‌ها و صنایع زیادی در کشورهای پیشرفته بررسی در این زمینه را آغاز کرده و لجستیک معکوس را یکی از فرایندهای مهم در زنجیره تامین خود درنظر گرفته‌اند. حتی به تازگی گواهینامه ISO در خصوص فرایند‌های مرجوعی نیز توسط برخی از شرکت‌های پیشرفته دریافت شده است. امروزه در کشورهای پیشرفته جهان، سازمان‌های صنعتی، دولتی، تجاری و خدماتی بر فرایندهای لجستیک معکوس و زنجیره تأمین تمرکز کرده اند که این مقوله در ایجاد ارزش اقتصادی واقعی کالاها و خدمات به همراه پشتیبانی از ملاحظات زیست محیطی نقش موثری دارد. این تمرکز اکنون در کلیه بازارها از جمله بخش‌های صنعتی و فناوری پیشرفته، تجاری و محصولات مصرفی رو به افزایش است.[116]
1-2-2- ضرورت زنجیره تامین معکوس
آنچه که در جریان سنتی کالا وجود دارد و مدیران صنایع بر کنترل و مدیریت آن جریان تاکید می کنند جریان مستقیم یا رو به جلوی مواد و محصولات است که عمدتاً از طرف تأمین کنندگان به سازندگان، توزیع‌کنندگان، خرده فروشان و در نهایت مشتریان جریان دارد. اما در بسیاری از صنایع، جریان مهم دیگری نیز در زنجیره‌های تامین وجود دارد که به صورت معکوس شکل گرفته و در آن، محصولات از سطوح پائینی زنجیره تامین به سطوح بالاتر عودت داده می‌شوند. لجستیک معکوس به دنبال بررسی و مدیریت جریان‌های معکوس یا به عبارتی جریان‌های رو به عقب در زنجیره‌های تأمین است.
مدیریت لجستیک معکوس و زنجیرههای تأمین حلقه بسته یکی
از جنبههای مهم و حیاتی هر کسبوکاری بوده و متضمن ساخت، پخش خدمات و پشتیبانی از هر نوع محصولی است. در عصر کنونی تجارت که چرخه عمر محصولات هر روز کوتاه تر و کوتاه تر می شود، سیاست های برگرداندن محصول با زمانهای پاسخگویی سریع و خدمات مشتری تعریف شده و تأکید بیشتری بر مدیریت بازگشت، تغییر شکل و ذخیره دوباره کالاهای تمام شده وجود دارد. قوانین دولتی جدید و قوانین سبز که به بازگرداندن و از رده خارج کردن مواد زائد الکترونیکی و دیگر مواد خطرناک مربوط است نیز مدیران و سطوح بالای مسئول امور لجستیک فرایندهای زنجیره تأمین را وادار میسازد نگاه نزدیکتری به فرایند لجستیک معکوس بیندازند.[116]
1-2-3- معرفی زنجیره تأمین معکوس
در سال‌های گذشته سازمان‌ها منابع زیادی را صرف زنجیره تأمین حود نموده‌اند است. به زودی مدیران به همین اندازه نیاز به سرمایه‌گذاری در زنجیره تأمین معکوس خود خواهند داشت. زنجیره تأمین معکوس گروهی از فعالیت‌هاست که محصول کارکرده را از مشتریان دریافت و آن را به منظور بازیابی ارزش یا امحاء به تولیدکننده اولیه یا بازیابی کننده بازمی‌گرداند. زنجیره‌های تأمین معکوس به تدریج به یک بخش اساسی در طیف وسیعی از صنایع از تولیدکنندگان فرش تا کامپیوتر تبدیل می‌شود.
زنجیره تأمین یا لجستیک رو به جلو “فرآیند برنامه‌ریزی، اجرا و کنترل کارآ و اثربخش جریان مواد اولیه، موجودی‌های در حال تولید و محصولات و اطلاعات مربوط به آنها از نقطه مبداء تا نقطه مصرف به هدف تأمین الزامات و نیازمندی‌های مشتریان.” است. یعنی از زمانی که مواد اولیه از تأمین کننده خریداری می شود تا زمانی که در فرآیندهای تولید تغییر شکل می یابد و زمانی که وارد شبکه های توزیع می شود و به دست مشتریان می رسد .مدیریت زنجیره تأمین معکوس یا لجستیک معکوس دقیقاً خلاف این جریان از مشتری تا تأمین کننده را در بر می گیرد. در واقع یکی از کارهای ضروری برای این که سازمانی بتواند محصولاتش را بازیافت کند، راهاندازی زنجیره تأمین معکوسش است.
1-2-4- مشوق‌های راه‌اندازی زنجیره تأمین معکوس از دید تولید کنندگان:
الزامات قانونی
ایجاد یک تصویر سبز در ذهن مشتریان و افزایش وفاداری آنان
کاهش هزینه‌های تولید و عملیات
کاهش هزینه مواد
پیشگیری از دستیابی رقبا به قطعات حساس محصول
1-2-5- اجزای زنجیره تأمین معکوس
اجزای مختلفی برای زنجیره‌های تأمین معکوس معرفی شده‌اند. در این قسمت پنج جزء کلیدی معرفی می‌شوند:
جمع‌آوری / کسب محصولات- این فعالیت کمک می‌کند که محصولات از مشتریان مختلف جمع‌آوری شود. سیاست‌های مختلفی می‌توانند برای جمع‌آوری انتخاب شوند: برای مثال ممکن است مشتری محصولش را به مرکز بیاورد، یا سازمان به صورت دوره‌ای به مشتریان مراجعه کند، یا سازمان تنها در صورت تماس مشتریان به آنان مراجعه نماید و یا …..
تحقیقات نشان داده که جمع‌آوری محصولات کارکرده، کلید ایجاد زنجیره تأمین معکوس سودآور است. مدیریت دقیق کیفیت، کمیت و زمان‌بندی محصولات بازگشتی کمک می‌کند که سازمان‌ها در سیلی از محصولات بازگشتی با کیفیت‌های مختلف غرق نشوند.
لجستیک معکوس – وقتی که محصولات جمع‌آوری شدند، باید به جاهایی که برای بازرسی، دسته‌بندی و تعیین تکلیف تعیین شده‌اند انتقال یابند. هیچ طراحی بهینه خاصی برای شبکه لجستیک معکوس وجود ندارد، بلکه نوع طراحی به نوع محصولات و منافع اقتصادی حاصل از بازیای ارزش آنها بستگی دارد.
بازرسی و تعیین تکلیف- در این مرحله محصولات بازگشتی آزمون، مرتب و تعیین تکلیف می‌شوند.
تعمیر اساسی – سازمان‌ها می‌توانند با جدا کردن قطعات و تعمیر و تعویض قطعات فرسوده محصولات به منظور استفاده مجدد، یا بازتولید به منظور فروش مجدد، ارزش محصولات بازگشتی را بازیابی کنند. فرآیندهای تعمیر اساسی7 و بازتولید8 کمتر از فرآیندهای تولید سنتی قابل پیش‌بینی‌اند، چرا که زمان‌بندی و کیفیت محصولات بازگشتی، عدم‌اطمینان زیادی را در بر دارد.
توزیع و فروش – قبل از این که سازمانی برای فروش محصولات بازیافتی برنامه‌ریزی کند، باید بداند که آیا تقاضایی برای آن وجود دارد یا باید بازار جدیدی برای آن ایجاد کند؟ اگر نیاز به بازارسازی باشد، سازمان باید سرمایه‌گذاری عظیمی را برای آموزش مشتریان و سایر فعالیت‌های بازاریابی صرف کند. مشتریان بالقوه محصولات بازتولیدی یا اجزای آن نه تنها همان خریداران اولیه، بلکه مشتریان جدیدی در بازارهای جدید خواهند بود.
1-2-6- نمونه‌هایی از سازمان‌های موفقی که زنجیره تأمین معکوس خود را راه‌اندازی نموده‌اند
بوش سنسورهایی را در موتور ابزارهای قدرت خود نصب کرده که نشان می‌دهند که آیا موتور ارزش تعمیر اساسی را دارد یا نه. این تکنولوژی به طور چشمگیری هزینه‌های بازرسی و تعیین تکلیف حصولات بازگشتی را کاهش داده است .
کداک بعد از این که عکس دوربین‌های یکبارمصرف خود را چاپ می‌کند، این دوربین‌ها را وارد چرخه بازتولید خود می‌نماید. در دهه 1990 این شرکت بیش از 310 میلیون دوربین را از 20 کشور دنیا بازیافت نموده است.[108]
زیراکس در برنامه بازتولید سبز خود، هنگام نصب دستگاه‌های کپی جدید دستگاه‌های استفاده شده را جمع‌آوری می‌کند. این کار 40 تا 65% کاهش در هزینه‌های تولید را برای زیراکس به همراه داشته است.[43]
نایک مشتریانش را تشویق می‌کند که وقتی کفش نو می‌خرند، کفش قبلی خود را به فروشنده تحویل
دهند. این کفش‌های کهنه در کارخانه نایک به پوشش زمین بسکتبال و ورزش‌های دیگر تبدیل می‌شود که شرکت بخشی از آنها را به باشگاه‌های بسکتبال اهدا می‌کند و از درآمد فروش آنها نیز به این باشگاه‌ها کمک می‌کند. به این ترتیب نایک توانسته ارزش برند خود را افزایش دهد.[90]

مطلب مرتبط :   منابع و ماخذ پایان نامهقانون مدنی، حقوق مدنی، صحت معامله

1-2-7- ابعاد لجستیک معکوس
توزیع:
« توزیع معکوس عبارت است از فرآیند جمع آوری تولیدات یا بسته های تاریخ گذشته یا خسارت دیده از اولین تا آخرین مصرف کننده در زنجیره تأمین ».
عمده ترین رکن لجستیک معکوس اجرای مناسب و به هنگام توزیع معکوس است، از این رو توزیع معکوس باید با پیش بینی های دقیق، مطالعات کارشناسانه و انجام تحقیق و پژوهشی عملی– کاربردی همراه باشد تا بتواند در طول زنجیره تأمین اثر گذاری خود آشکار سازد. اصل یکپارچگی سیستم توزیع معکوس با سایر ابعاد لجستیک معکوس اهمیت شایان توجهی دارد، به نحوی که انجام صحیح و درست فعالیت ها و فازهای مختلف توزیع معکوس ارتباط مستقیمی با موفقیت و یا عدم موفقیت یک فرآیند لجستیک معکوس دارد.
کنترل موجودی و برنامه ریزی تولید:
یکی از مسائل بسیار مهم برای مدیران در سازمان های صنعتی، بازرگانی و حتی نظامی ، پیش بینی میزان خریدها با

دسته بندی : پایان نامه ها

دیدگاهتان را بنویسید